تنش در تنگه هرمز؛ هشدار تهران به واشینگتن پس از اعلام طرح ترامپ برای کمک به کشتیها
کشتیها و قایقها در تنگه هرمز
تهران به نیروهای آمریکایی هشدار داد از تنگه هرمز دور بمانند. این هشدار پس از آن مطرح شد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از طرحی برای کمک به کشتیهای گرفتار در خلیج فارس خبر داد. همزمان، تنشها بر سر امنیت کشتیرانی و مذاکرات متوقفشده، ادامه دارد.
جمهوری اسلامی، دوشنبه ۱۴ اردیبهشت به نیروهای آمریکایی هشدار داد وارد تنگه هرمز نشوند. این هشدار پس از آن مطرح شد که ترامپ اعلام کرد آمریکا قصد دارد به کشتیهایی که در پی جنگ آمریکا و اسرائیل با حکومت ایران در خلیج فارس گرفتار شدهاند، کمک کند.
رییسجمهوری آمریکا جزییات زیادی از این طرح ارائه نکرد. طرحی که هدف آن کمک به کشتیها و خدمهای است که به گفته او بیش از دو ماه است در این آبراه حیاتی گیر افتادهاند و با کمبود غذا و دیگر مایحتاج روبهرو هستند.
او ۱۳ اردیبهشت در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «به این کشورها گفتهایم که کشتیهایشان را بهطور امن از این آبراههای محدود خارج خواهیم کرد تا بتوانند آزادانه به کار خود ادامه دهند.»
سنتکام: آمریکا با ۱۵ هزار نیرو و بیش از ۱۰۰ هواپیما از «پروژه آزادی» حمایت میکند
هشدار نظامی تهران
در واکنش به این وضعیت، فرماندهی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا، به نیروهای آمریکایی هشدار داد از ورود به تنگه هرمز خودداری کنند و اعلام کرد در برابر هرگونه تهدید، «پاسخی سخت» خواهد داد.
این نهاد همچنین از کشتیهای تجاری و نفتکشها خواست بدون هماهنگی با نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، از هرگونه جابهجایی خودداری کنند.
علی عبداللهی، فرمانده قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا، در بیانیهای گفت: «بارها اعلام کردهایم امنیت تنگه هرمز در اختیار ماست و عبور ایمن شناورها باید با هماهنگی نیروهای مسلح ما انجام شود.»
او افزود: «هشدار میدهیم هر نیروی نظامی خارجی، بهویژه ارتش آمریکا، در صورت نزدیک شدن یا ورود به تنگه هرمز، هدف قرار خواهد گرفت.»
ترامپ پیشنهاد ۱۴ مادهای را رد کرد؛ تهران: پاسخ آمریکا در دست بررسی است
طرح آمریکا برای حمایت از کشتیها
ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) اعلام کرد برای این ماموریت از ۱۵ هزار نیروی نظامی، بیش از ۱۰۰ هواگرد مستقر در دریا و خشکی، و همچنین ناوهای جنگی و پهپادها استفاده خواهد شد.
برد کوپر، فرمانده سنتکام، گفت: «حمایت ما از این ماموریت دفاعی برای امنیت منطقه و اقتصاد جهانی ضروری است؛ در حالی که همزمان محاصره دریایی را حفظ میکنیم.»
به گفته سازمان بینالمللی دریانوردی، در جریان درگیری اخیر، صدها کشتی و حدود ۲۰ هزار دریانورد، نتوانستهاند از تنگه عبور کنند.
ساعاتی پس از اظهارات ترامپ، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد یک نفتکش در تنگه هرمز هدف پرتابههایی ناشناس قرار گرفته است.
این نهاد افزود همه خدمه در این حادثه که در فاصله ۷۸ مایل دریایی شمال فجیره در امارات متحده عربی رخ داد، سالم هستند، اما جزییات بیشتری منتشر نشده است.
رویترز: ترامپ بهدنبال محاصره طولانیمدت جنوب ایران است
تداوم اختلال در کشتیرانی
ایران بیش از دو ماه است تقریبا تردد همه کشتیها از خلیج فارس، بهجز کشتیهای خود را متوقف کرده و این وضعیت باعث افزایش شدید قیمت انرژی شده است.
برخی کشتیها هنگام تلاش برای عبور از تنگه هرمز گزارش دادهاند هدف تیراندازی قرار گرفتهاند و تهران چند کشتی دیگر را نیز توقیف کرده است.
آمریکا نیز از ماه گذشته محاصرهای علیه کشتیهایی که از بنادر ایران حرکت میکنند، اعمال کرد.
دولت ترامپ در تلاش است با جلب حمایت دیگر کشورها، ائتلافی بینالمللی برای تامین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز تشکیل دهد و این اقدام را ترکیبی از تحرکات دیپلماتیک و هماهنگی نظامی، توصیف کرده است.
هنوز مشخص نیست این عملیات شامل کدام کشورها میشود یا دقیقا چگونه اجرا خواهد شد.
گزارشها حاکی از آن است که این طرح لزوما شامل اسکورت کشتیهای تجاری بهوسیله نیروی دریایی آمریکا نخواهد بود.
خبرگزاری رویترز نوشت که کاخ سفید نیز بلافاصله به درخواستها برای اظهارنظر پاسخ نداد.
ترامپ هشدار داد هرگونه اخلال در این عملیات «با قاطعیت پاسخ داده خواهد شد».
هاآرتص: میان تناقضهای ترامپ و شکافهای داخلی ایران، اولویتها در حال بازتعریف است
بررسی پاسخ آمریکا به پیشنهاد تهران
بازارهای سهام دوشنبه ۱۴ اردیبهشت اندکی رشد کردند، در حالی که قیمت نفت تغییر زیادی نداشت. این در حالی است که قیمت نفت هفته گذشته و در پی ابهام درباره زمان و نحوه پایان درگیری، به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید.
تهران یکشنبه اعلام کرد پاسخ آمریکا به پیشنهاد جدید خود برای مذاکرات صلح را دریافت کرده است. یک روز پس از آنکه ترامپ گفت احتمالا این پیشنهاد را رد خواهد کرد، زیرا «بهای کافی [از سوی حکومت ایران] پرداخت نشده» است.
ترامپ شامگاه یکشنبه در پاسخ به پرسش خبرنگاران گفت مذاکرات «بسیار خوب» پیش میرود، اما توضیح بیشتری ارائه نکرد.
رسانههای حکومتی در ایران گزارش دادند واشینگتن پاسخ خود به پیشنهاد ۱۴ مادهای تهران را از طریق پاکستان منتقل کرده و جمهوری اسلامی در حال بررسی آن است.
هنوز تایید مستقلی در این زمینه از سوی آمریکا یا پاکستان منتشر نشده است.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، گفت: «در این مرحله، مذاکره هستهای نداریم.»
این اظهارات به پیشنهاد تهران برای به تعویق انداختن مذاکرات هستهای تا پس از پایان جنگ و لغو محاصرههای متقابل در خلیج فارس اشاره داشت.
آمریکا و اسرائیل چهار هفته پیش کارزار بمباران خود علیه حکومت ایران را متوقف کردند و مقامهای ایالات متحده و جمهوری اسلامی، در اسلامآباد یک دور مذاکره برگزار کردند، اما تلاشها برای برگزاری دورهای بعدی تاکنون به نتیجه نرسیده است.
بولتون موفقیت را «برکناری حکومت در تهران» دانست: آمریکا هنوز کار را تمام نکرده است
اختلاف بر سر برنامه هستهای
پیشنهاد تهران برای به تعویق انداختن مذاکرات هستهای با درخواست مکرر واشینگتن مبنی بر اعمال محدودیتهای سخت بر برنامه هستهای حکومت ایران پیش از پایان جنگ در تضاد است.
آمریکا میخواهد ایران ذخایر بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای بالا را کنار بگذارد. موادی که به گفته واشینگتن میتواند برای ساخت سلاح هستهای استفاده شود.
تهران تاکید دارد برنامه هستهایاش صلحآمیز است، هرچند اعلام کرده در ازای لغو تحریمها حاضر به پذیرش برخی محدودیتهاست. محدودیتهایی که در توافق سال ۲۰۱۵ (برجام) پذیرفته شده بود، اما ترامپ از آن خارج شد.
رویترز نوشت در حالی که رییسجمهوری آمریکا میگوید عجلهای ندارد، با فشار داخلی برای پایان دادن به کنترل ایران بر تنگه هرمز مواجه است. مسیری که بسته شدنش ۲۰ درصد از عرضه جهانی نفت و گاز را مختل کرده و قیمت سوخت در آمریکا را افزایش داده است.
حزب جمهوریخواه نیز در آستانه انتخابات میاندورهای کنگره در آبان ماه با خطر نارضایتی رایدهندگان بهدلیل افزایش قیمتها روبهروست.
رسانهها در ایران گزارش دادند پیشنهاد ۱۴ مادهای تهران شامل خروج نیروهای آمریکایی از منطقه، لغو محاصره، آزادسازی داراییهای مسدودشده، پرداخت غرامت، رفع تحریمها، پایان جنگ در همه جبههها از جمله لبنان، و ایجاد سازوکار جدیدی برای کنترل تنگه هرمز است.
منبع:ایران اینترنشنال



