جمهوری اسلامی با سیاست «فریب و تاخیر» به دنبال خرید زمان است
گزارشها حاکی از آن است که مقامهای اطلاعاتی منطقهای معتقدند جمهوری اسلامی خود را برای احتمال ازسرگیری حملات نظامی آمریکا آماده میکند؛ همزمان دونالد ترامپ بار دیگر درباره پایان یافتن صبر خود در قبال تهران هشدار داده و اسرائیل نیز اعلام کرده برای «هر سناریویی» آماده است.
به گزارش وبسایت اسرائیل نشنالنیوز به نقل از فاکسنیوز، ارزیابی مقامهای اطلاعاتی منطقهای نشان میدهد جمهوری اسلامی با توجه به افزایش نارضایتی دولت ترامپ از رفتار تهران و ادامه برنامه هستهای ایران، احتمال میدهد آمریکا حملات نظامی علیه این کشور را از سر بگیرد.
بر اساس این گزارش، مقامهای ایرانی معتقدند ترامپ ممکن است تصمیم به آغاز دوباره عملیات نظامی بگیرد و به همین دلیل راهبردی مبتنی بر «فریب و تاخیر» را دنبال میکنند؛ راهبردی که هدف آن خرید زمان و پیچیدهتر کردن هرگونه عملیات نظامی احتمالی جدید توصیف شده است.
این مقامها به فاکسنیوز گفتهاند رهبران حکومت ایران بر این باورند که میتوانند بحران را دستکم دو هفته دیگر ادامه دهند؛ اقدامی که ممکن است از نظر سیاسی و عملیاتی، آغاز دوباره حملات آمریکا را دشوارتر کند.
گزارش همچنین میگوید تهران برخی رویدادهای بینالمللی آینده، از جمله جام جهانی فوتبال و جشن دویستوپنجاهمین سالگرد تاسیس آمریکا را تحولاتی میبیند که میتواند به نفع جمهوری اسلامی عمل کند.
گزارش از تشدید فشار اقتصادی و نشانههای بحران سوخت در ایران
به نوشته اسرائیل نشنالنیوز، تاثیر محاصره تحت رهبری آمریکا در داخل ایران بهطور فزایندهای آشکار شده است.
یک مقام ارشد اسرائیلی که نام او فاش نشده، در این گزارش به صفهای طولانی پمپبنزین، کمبود سوخت و افزایش نارضایتی عمومی بهعنوان نشانههای اولیه بحران سوخت در ایران اشاره کرده است.
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
بر اساس این گزارش، قیمتها در ایران همچنان افزایش مییابد، بیکاری بیشتر شده و تورم نیز رو به تشدید است.
این مقام گفته است: «اوضاع به شکلی تصاعدی در حال بدتر شدن است.»
افزایش گمانهزنیها درباره حملات تازه به ایران
این گزارش در شرایطی منتشر شده که نشانهها و گزارشهای اخیر، احتمال ازسرگیری عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی را پررنگتر کردهاند.
ترامپ شنبه ۲۶ اردیبهشت پیامی مبهم در شبکه اجتماعی تروث سوشال منتشر کرد که شامل تصویری تولیدشده با هوش مصنوعی از او در کنار یک دریادار آمریکایی و چند کشتی، از جمله کشتیای با پرچم جمهوری اسلامی، بود.
روی این تصویر عبارت «این آرامش پیش از طوفان بود» نوشته شده بود؛ پیامی که به گمانهزنیها درباره احتمال تشدید تنشها دامن زد.
همزمان، نیویورکتایمز گزارش داده آمریکا و اسرائیل در حال آمادهسازی گسترده برای احتمال ازسرگیری حملات به ایران، حتی از اوایل هفته آینده، هستند.
ترامپ: هر توافقی با ایران نیازمند «تضمینی واقعی» است
ترامپ جمعه ۲۵ اردیبهشت نیز گفته بود ممکن است با تعلیق ۲۰ ساله برنامه هستهای ایران موافقت کند، اما تاکید کرد چنین توافقی تنها در صورت دریافت «تضمینی واقعی» از تهران قابل پذیرش خواهد بود.
اورشلیمپست: جمهوری اسلامی ممکن است حملات به امارات متحده عربی را تشدید کند
او هنگام بازگشت از سفر به چین و در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای ایرفورسوان گفت هر پیشنهادی از سوی [حکومت] ایران که اجازه هر نوع فعالیت هستهای را بدهد، رد خواهد کرد.
ترامپ پیشتر نیز در گفتوگو با شان هنیتی، مجری فاکس نیوز، هشدار داده بود: «دیگر خیلی صبر نخواهم کرد.»
نتانیاهو: اسرائیل برای هر سناریویی آماده است
در همین حال، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، روز یکشنبه ۲۷ اردیبهشت در نشست ویژه دولت به مناسبت روز اورشلیم، به موضوع ایران اشاره کرد و گفت: «چشمان ما درباره ایران کاملاً باز است. امروز، همانطور که هر چند روز یک بار انجام میدهم، با دوستمان رییسجمهوری ترامپ صحبت خواهم کرد.»
او افزود اسرائیل برای «هر سناریویی» آماده است.
به نوشته اسرائیل نشنالنیوز، مجموعه این تحولات نشان میدهد در حالی که فشار اقتصادی بر ایران افزایش یافته و نشانههایی از آمادگی نظامی آمریکا و اسرائیل دیده میشود، تهران نیز خود را برای احتمال تشدید دوباره درگیری آماده میکند و تلاش دارد با راهبرد «فریب و تاخیر»، زمان بیشتری به دست آورد.
پربازدیدترینها
فرهنگ کافهنشینی در ایران زیر فشار بحران اقتصادی در حال فروپاشی است
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
هزینه موازنهگری چین در قبال جمهوری اسلامی رو به افزایش است
جنگ ایران و شوک نفتی؛ کشورهایی که سود میبرند و کشورهایی که زیان میبینند
آمریکا به نقش احتمالی ایران در حملات سایبری به سامانه سوخت پمپبنزینها مظنون است
انتخاب سردبیر
کارشناسان: تنگه هرمز به جمهوری اسلامی آسیبدیده فرصت میدهد تا ترامپ را منتظر نگه دارد
جنگ ایران و شوک نفتی؛ کشورهایی که سود میبرند و کشورهایی که زیان میبینند
فرهنگ کافهنشینی در ایران زیر فشار بحران اقتصادی در حال فروپاشی است
تایم: عربستان برای مقابله با تهران در فکر اتحادهای جدید نظامی است
تحلیل
هزینه موازنهگری چین در قبال جمهوری اسلامی رو به افزایش است
مطالب بیشتر
به نوشته اورشلیمپست، ۲۷ اردیبهشت یک پهپاد باعث آتشسوزی در نزدیکی نیروگاه هستهای براکه در منطقه الظفره امارات متحده عربی شد. دفتر رسانهای ابوظبی اعلام کرد آتشسوزی در یک ژنراتور برق خارج از محدوده داخلی نیروگاه رخ داده و تاکید کرد این حادثه بر عملکرد سامانههای حیاتی نیروگاه تاثیری نداشته است.
مقامهای اماراتی همچنین گفتند هیچ موردی از مصدومیت یا نشت مواد رادیواکتیو گزارش نشده و نیروگاه به فعالیت عادی خود ادامه میدهد.
اورشلیمپست با اشاره به گزارش آسوشیتدپرس نوشت این حمله، در شرایطی که آتشبس با حکومت ایران همچنان شکننده توصیف میشود، نگرانیها درباره احتمال ازسرگیری جنگ را افزایش داده است.
اگرچه هیچ گروهی مسئولیت حمله را بر عهده نگرفته، این تحلیل احتمال میدهد [حکومت] ایران یا نیروهای نیابتی وابسته به آن در این حمله نقش داشته باشند.
نگرانی آژانس بینالمللی انرژی اتمی
به نوشته اورشلیمپست، نهاد ناظر هستهای سازمان ملل نسبت به حمله پهپادی نزدیک نیروگاه هستهای امارات «نگرانی جدی» ابراز کرده است.
این گزارش میگوید آژانس بینالمللی انرژی اتمی در حال پیگیری نزدیک وضعیت است، هرچند سازمان فدرال تنظیم مقررات هستهای امارات اعلام کرده سامانههای حیاتی نیروگاه همچنان بهطور عادی فعالیت میکنند.
امارات متحده عربی؛ هدف فزاینده حملات حکومت ایران؟
این تحلیل میگوید امارات متحده عربی بهطور فزایندهای در مرکز توجه تهران قرار گرفته است. به نوشته اورشلیمپست، از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل علیه حکومت ایران در اسفند، جمهوری اسلامی بخش مهمی از حملات موشکی و پهپادی خود را متوجه امارات کرده است.
اسرائیل بیش از یک سال از دو پایگاه مخفی در عراق برای عملیات علیه ایران استفاده کرد
خلیفه شاهین المرر، وزیر امور خارجه امارات متحده عربی، در نشست وزیران خارجه بریکس گفته است کشورش هرگونه تهدید علیه حاکمیت و امنیت ملی خود را رد میکند و حق پاسخ نظامی، دیپلماتیک و حقوقی به اقدامات خصمانه را برای خود محفوظ میداند.
او همچنین گفت: «از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، امارات هدف حملات مکرر و غیرموجه ایران قرار گرفته و سامانههای دفاعی کشور حدود سه هزار حمله شامل موشکهای بالستیک، موشکهای کروز و پهپادها را رهگیری کردهاند.»
به گفته وزیر خارجه امارات، این حملات زیرساختهای غیرنظامی و حیاتی از جمله فرودگاهها، بنادر، تاسیسات نفتی، نیروگاههای آبشیرینکن، شبکههای انرژی و مناطق مسکونی را هدف قرار دادهاند.
تهران پیام میدهد: ازسرگیری جنگ با پاسخ همراه خواهد بود
اورشلیمپست مینویسد حکومت ایران در حال ارسال این پیام است که هرگونه ازسرگیری درگیری نظامی با واکنش تلافیجویانه همراه خواهد بود.
این گزارش به نقش محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، در هماهنگی روابط با چین اشاره کرده و آن را در ارتباط با سفر اخیر دونالد ترامپ به چین ارزیابی میکند.
همزمان، تلگراف گزارش داده که آمریکا امارات متحده عربی را برای تصرف یک جزیره متعلق به ایران تحت فشار قرار داده است؛ موضوعی که میتواند به افزایش تنشها منجر شود.
تایم: عربستان برای مقابله با تهران در فکر اتحادهای جدید نظامی است
به نوشته این تحلیل، [حکومت] ایران همچنین فعالیت کشورهای منطقه از جمله عربستان سعودی، امارات متحده عربی، کویت و عراق را زیر نظر دارد و نسبت به گزارشهای مربوط به نقش برخی کشورهای خلیج فارس در جنگ حساستر شده است.
گزارش همچنین به افشاگریهای اخیر نیویورکتایمز و والاستریت ژورنال درباره وجود پایگاههای احتمالی اسرائیل در عراق اشاره میکند و میگوید این موضوع میتواند توجه بیشتری از سوی تهران به عراق جلب کند.
پیام پهپادی به امارات متحده عربی؟
اورشلیمپست در پایان این احتمال را مطرح میکند که حادثه پهپادی ۲۷ اردیبهشت، پیامی از سوی [حکومت] ایران درباره افزایش اهداف بالقوه در امارات متحده عربی بوده باشد.
این گزارش به نقل از رسانه اماراتی «العین» میگوید اسرائیل در وضعیت آمادهباش بالا قرار دارد و ارتش این کشور در حال آمادهسازی برای احتمال ازسرگیری جنگ با جمهوری اسلامی است.
به نوشته العین، رسانههای اسرائیلی درباره طرحهایی بحث میکنند که ممکن است شامل حمله به زیرساختهای ملی، تاسیسات انرژی و نیروگاهها در ایران و همچنین هدف قرار دادن مقامهای بلندپایه جمهوری اسلامی باشد.
اورشلیمپست نتیجه میگیرد که مجموعه این تحولات بخشی از پیامرسانی متقابل بازیگران منطقهای است؛ پیامی که [حکومت] ایران از طریق تهدیدها، حملات و موضعگیریهای سیاسی به کشورهای منطقه و طرفهای درگیر ارسال میکند.
او استدلال میکند که دولت ترامپ اکنون باید به جای تمرکز بر پیروزی در جنگ، بر مهار خسارتها و بازسازی موقعیت آمریکا تمرکز کند.
به نوشته هارمن، نشست اخیر دونالد ترامپ و شی جینپینگ با وعدههای مبهم درباره نقش احتمالی چین پایان یافت، اما واقعیت میدانی نشان میدهد ۳۷ روز حملات شدید هوایی تنها به سختتر شدن مواضع جمهوری اسلامی انجامیده و تنگه هرمز - که پیش از جنگ باز و باثبات بود - اکنون تحت کنترل ایران قرار دارد.
او مینویسد: «پرسش امروز دیگر این نیست که آمریکا چگونه میتواند در این جنگ پیروز شود، بلکه این است که چگونه میتواند جلوی وخامت بیشتر اوضاع را بگیرد و بخشی از موقعیت از دسترفته را بازپس گیرد.»
هارمن برای خروج از وضعیت کنونی، سه اولویت اصلی را پیشنهاد میکند.
اولویت نخست: ایجاد ائتلاف بینالمللی برای بازگشایی تنگه هرمز
به باور نویسنده، مهمترین اقدام فوری باید تشکیل یک ائتلاف بینالمللی برای تضمین باز بودن تنگه هرمز باشد؛ گذرگاهی که بخش بزرگی از انرژی جهان از آن عبور میکند.
او هشدار میدهد تا زمانی که این مسیر حیاتی بهطور پایدار باز نماند، اقتصاد جهانی همچنان تحت فشار جنگ خواهد بود و ایران نیز میتواند شرایط هرگونه مذاکره را تعیین کند.
هارمن تاکید میکند اروپا و آسیا بیش از آمریکا به انرژی خلیج فارس وابستهاند و کشورهای اروپایی با تواناییهای مینروبی، اسکورت دریایی و نظارت میتوانند در این ماموریت نقش ایفا کنند.
ترامپ با انتشار پیام «آرامش پیش از طوفان»، گمانهزنیها درباره ازسرگیری حملات را تشدید کرد
او همچنین میگوید چین، بهعنوان بزرگترین خریدار نفت ایران و مهمترین حامی خارجی تهران، منافعی مستقیم در باز ماندن تنگه هرمز دارد و باید در این روند مشارکت کند.
به نوشته او «این جنگ نباید مانند آغازش پایان یابد؛ یعنی با اقدام یکجانبه آمریکا.»
اولویت دوم: بازگشت به کنترل تسلیحات و مذاکرات هستهای
نماینده پیشین کنگره آمریکا معتقد است جنگ اخیر خطر رقابت هستهای در منطقه را افزایش داده و جلوگیری از آن مستلزم بازسازی روند دیپلماتیک است.
او ضمن تایید موضع ترامپ مبنی بر جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای، مینویسد دستیابی به توافقی جامع در کوتاهمدت بعید به نظر میرسد.
به گفته هارمن، ایران امروز نسبت به پس از حملات ژوئن گذشته [خرداد ۱۴۰۴] به ساخت سلاح هستهای نزدیکتر نشده، اما همزمان نیز هیچ نشانهای از واگذاری ذخایر اورانیوم غنیشده یا پذیرش محدودیتهای واقعی بر غنیسازی دیده نمیشود.
او پیشنهاد میکند آمریکا در کوتاهمدت تحریمها، نظارت و بازدارندگی را حفظ کند و در میانمدت برای تشکیل یک میز مذاکره جدید با حضور آمریکا، ناتو، روسیه، چین و جمهوری اسلامی ایران تلاش کند.
به اعتقاد او، هر توافق احتمالی باید موضوعاتی مانند محدودیت غنیسازی، نظارتهای گسترده، سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده ایران و همچنین برنامه موشکی، پهپادی و حمایت از نیروهای نیابتی را در بر بگیرد.
اولویت سوم: گسترش توافقهای ابراهیم
هارمن سومین محور راهبردی را توسعه توافقهای ابراهیم میداند؛ توافقهایی که در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ میان اسرائیل و چند کشور عربی شکل گرفت.
او مینویسد منطق این توافقها بر عادیسازی روابط کشورهای عربی با اسرائیل و در مقابل، حمایت اسرائیل از مسیر تشکیل کشور فلسطین استوار بود.
به باور نویسنده، جنگ اخیر با [حکومت] ایران ضرورت گسترش این توافقها را افزایش داده و کشورهایی مانند امارات متحده عربی و بحرین، که در جریان درگیریها هدف حملات [حکومت] ایران قرار گرفتند، مواضع سختگیرانهتری علیه تهران اتخاذ کردهاند.
او همچنین میگوید عربستان سعودی میتواند رهبری یک بلوک منطقهای گستردهتر را بر عهده بگیرد.
جنگ ایران و شوک نفتی؛ کشورهایی که سود میبرند و کشورهایی که زیان میبینند
هارمن پیشنهاد میکند همگرایی جدید منطقهای به همکاری امنیتی بیشتر، مسیرهای تجاری جایگزین، خطوط لوله زیر دریایی و گسترش توافقهای ابراهیم به عربستان و دیگر کشورهای عربی منجر شود.
با این حال، او هشدار میدهد بدون پیشرفت واقعی در مساله فلسطین، چنین روندی پایدار نخواهد بود: «هیچ توسعهای بدون پیشرفت معنادار در مسیر فلسطین دوام نخواهد آورد؛ این نیمه دیگر توافقی است که توافقهای ابراهیم بر پایه آن بنا شدهاند.»
انتقاد از دولت ترامپ و کنگره آمریکا
هارمن در ادامه مینویسد دولت ترامپ احتمالاً بهتنهایی چنین راهبردی را دنبال نخواهد کرد و به همین دلیل نقش کنگره آمریکا تعیینکننده است.
او با بازی زبانی بر اصطلاح TACO (ترامپ همیشه عقبنشینی میکند)، از عبارت CACO (کنگره همیشه عقبنشینی میکند) استفاده کرده و از نمایندگان هر دو حزب میخواهد از اختیارات خود در زمینه جنگ، بودجه و نظارت برای واداشتن دولت به تدوین برنامهای واقعی استفاده کنند.
او همچنین خواستار احیای ابزارهای قدرت نرم آمریکا از جمله بودجه آژانس توسعه بینالمللی آمریکا (USAID)، بودجه سفارتخانهها و رسانههای بینالمللی شده و آنها را بخشی ضروری از اجرای راهبرد جدید آمریکا دانسته است.
هارمن در پایان تاکید میکند تصمیمهایی که آمریکا را به وضعیت کنونی رسانده قابل بازگشت نیست، اما واشینگتن هنوز میتواند مانع از تشدید بیشتر بحران شود.
او مینویسد: «آمریکا هنوز میتواند جهانی بهتر از آنچه این جنگ تاکنون بر جای گذاشته ایجاد کند. پرسش این است که آیا میتوانیم در حد این لحظه عمل کنیم یا نه.»
این گزارش همچنین به کشته شدن یک چوپان عراقی اشاره میکند که به گفته خانوادهاش، پس از کشف یکی از این پایگاهها جان خود را از دست داده است.
به گزارش نیویورکتایمز، ماجرا از سوم مارس [۱۲ اسفند] آغاز شد؛ زمانی که عوض الشمری، چوپان ۲۹ ساله اهل منطقه النخیب در غرب عراق، برای خرید مایحتاج روزانه از محل سکونت خود خارج شد اما هرگز بازنگشت.
سه شاهد از ساکنان بادیهنشین منطقه به این روزنامه گفتهاند که خودروی او هنگام بازگشت توسط یک بالگرد تعقیب شد و هدف شلیکهای متعدد قرار گرفت تا سرانجام در میان شنهای بیابان متوقف شد. چند ساعت بعد، خانواده او خودروی سوخته و جسدش را پیدا کردند.
به گفته امیر الشمری، پسرعموی او، عوض پیش از کشته شدن با فرماندهی نظامی منطقه تماس گرفته و حضور سربازان، بالگردها، چادرها و یک باند فرود را در منطقه گزارش کرده بود؛ تاسیساتی که مقامهای ارشد عراقی و منطقهای میگویند بخشی از یک پایگاه مخفی اسرائیل برای پشتیبانی از عملیات علیه ایران بوده است.
دو پایگاه اسرائیلی در عراق؛ یکی افشا شد، دیگری همچنان در ابهام
نیویورکتایمز به نقل از مقامهای عراقی گزارش داده که اسرائیل دستکم دو پایگاه مخفی در صحرای غربی عراق داشته است. وجود یکی از این پایگاهها پیشتر توسط والاستریت ژورنال گزارش شده بود، اما مقامهای عراقی اکنون از وجود پایگاه دومی نیز خبر دادهاند که تاکنون علنی نشده بود.
بر اساس این گزارش، پایگاهی که عوض الشمری به آن برخورد کرد، پیش از جنگ اخیر میان آمریکا، اسرائیل و جمهوری اسلامی ایجاد شده بود و در جنگ ۱۲ روزه در خرداد علیه تهران مورد استفاده قرار گرفت.
اسرائیل در صحرای عراق پایگاه مخفی برای جنگ با جمهوری اسلامی ایجاد کرده بود
یکی از مقامهای امنیتی منطقهای به نیویورکتایمز گفته اسرائیل از اواخر سال ۲۰۲۴ برای ساخت این پایگاه برنامهریزی میکرد و در حال شناسایی مناطق دورافتاده برای استفاده در درگیریهای آینده بود.
به گفته دو مقام امنیتی منطقه، این پایگاه برای پشتیبانی هوایی، سوختگیری و ارائه خدمات پزشکی به نیروهای اسرائیلی به کار میرفت و هدف آن کاهش فاصله پروازی هواپیماهای اسرائیلی تا ایران بود.
این مقامها تاکید کردهاند که پایگاه مذکور در عملیات اسرائیل علیه جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۵ «بسیار موثر» بوده است.
تردیدها درباره اطلاع آمریکا از حضور اسرائیل در عراق
نیویورکتایمز مینویسد اطلاعات مقامهای منطقهای نشان میدهد دستکم یکی از این پایگاهها از ژوئن ۲۰۲۵ [خرداد ۱۴۰۴] یا حتی پیشتر برای آمریکا شناختهشده بوده است؛ موضوعی که این احتمال را مطرح میکند واشینگتن از حضور نیروهای اسرائیلی در خاک عراق اطلاع داشته اما آن را با بغداد در میان نگذاشته باشد.
مقامهای منطقهای گفتهاند ساختار امنیتی عراق و نقش آمریکا در آن، بخشی از محاسبات اسرائیل برای فعالیت مخفیانه در خاک عراق بوده است.
دو مقام امنیتی عراق نیز به این روزنامه گفتهاند که در جریان جنگهای اخیر، واشینگتن بغداد را وادار کرده بود برای حفاظت از هواپیماهای آمریکایی، رادارهای خود را خاموش کند؛ اقدامی که وابستگی عراق به آمریکا برای تشخیص تهدیدهای هوایی را افزایش داده بود.
در همین حال، فرماندهان سابق ارتش آمریکا و دیپلماتهای آمریکایی به نیویورکتایمز گفتهاند با توجه به همکاری نزدیک نظامی آمریکا و اسرائیل، «غیرقابل تصور» است که فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) از حضور اسرائیل در غرب عراق بیاطلاع بوده باشد.
حمله به نیروهای عراقی و شناسایی پایگاه
بر اساس گزارش، ارتش عراق پیش از کشف پایگاه توسط چوپان، بیش از یک ماه به حضور احتمالی نیروهای اسرائیلی در بیابان مشکوک بود و فعالیتها را از دور زیر نظر داشت.
ژنرال علی الحمدانی، فرمانده نیروهای فرات غربی عراق، به نیویورکتایمز گفته است: «تا امروز، دولت درباره این موضوع سکوت کرده است.»
پس از گزارش عوض الشمری، نیروهای شناسایی عراق به منطقه اعزام شدند، اما طبق اعلام مقامهای عراقی، هدف حمله قرار گرفتند؛ حملهای که در آن یک سرباز کشته، دو نفر زخمی و دو خودرو منهدم شد.
حمدانی گفته است پس از تماس فرماندهان عراقی با ارتش آمریکا و دریافت این پاسخ که نیروهای حاضر آمریکایی نیستند، مقامهای عراقی نتیجه گرفتند که با نیروهای اسرائیلی روبهرو بودهاند. او گفت: «وقتی تایید شد نیروها آمریکایی نیستند، فهمیدیم که اسرائیلی هستند.»
افشای پایگاه دوم و نگرانی درباره حاکمیت عراق
چهار روز پس از حمله به نیروهای عراقی، پارلمان عراق فرماندهان نظامی را برای ارائه توضیح فراخواند.
حسن فدعام، یکی از نمایندگان حاضر در جلسه، به نیویورکتایمز گفت: «پایگاه النخیب فقط همان پایگاهی است که کشف شد.» یک مقام دیگر عراقی نیز وجود پایگاه دوم اسرائیل در صحرای غربی عراق را تایید کرده، اما محل دقیق آن را فاش نکرده است.
مقام امنیتی عراق گزارش ایجاد پایگاه مخفی اسرائیل در صحرای عراق را رد کرد
گزارش نیویورکتایمز میگوید افشای این پایگاهها پرسشهای دشواری را برای بغداد ایجاد کرده است؛ از جمله اینکه آیا نیروهای عراقی واقعاً از حضور خارجی در خاک کشور بیاطلاع بودهاند یا از آن اطلاع داشته اما سکوت کردهاند.
وعد الکدو، نماینده پارلمان عراق که در جلسه محرمانه توجیهی شرکت داشته، به این روزنامه گفته است: «این موضوع نشاندهنده بیاعتنایی آشکار به حاکمیت عراق، دولت و نیروهای آن و همچنین کرامت مردم عراق است.»
پیامدهای منطقهای؛ تشدید تنش میان ایران، عراق و آمریکا
نیویورکتایمز مینویسد افشای پایگاههای اسرائیلی میتواند تلاشهای آمریکا برای مهار نفوذ حکومت ایران در عراق را پیچیدهتر کند و تعادل شکننده بغداد میان تهران و واشینگتن را بیش از پیش تحت فشار قرار دهد.
رمزی مردینی، بنیانگذار موسسه تحلیل ریسک ژئوپول لب، به این روزنامه گفته است: «همکاری با آمریکا اکنون ممکن است بهعنوان همسویی با اسرائیل تعبیر شود. اگر جنگ با ایران از سر گرفته شود، این موضوع میتواند بهانهای برای دخالت نظامی مستقیمتر ایران در عراق باشد.»
به گفته گزارش، پایگاه اسرائیلی در النخیب اکنون دیگر فعال نیست، اما وضعیت پایگاه دوم همچنان نامشخص است.
در همین حال، خانواده عوض الشمری همچنان خواهان تحقیق درباره مرگ او هستند. امیر الشمری، پسرعموی او، به نیویورکتایمز گفته است: «آنها میخواهند دولت بررسی کند چرا این اتفاق افتاد و حقوق او محترم شمرده شود.»
ترامپ شنبه ۲۶ اردیبهشت تصویری تولیدشده با هوش مصنوعی را در حساب کاربری خود منتشر کرد که او را در کنار یک دریادار نیروی دریایی آمریکا و در برابر دریایی طوفانی با چند کشتی نشان میدهد؛ از جمله کشتیای با پرچم جمهوری اسلامی ایران.
روی این تصویر جمله «این آرامش پیش از طوفان بود» درج شده بود؛ پیامی که در شرایط افزایش تنشها میان واشینگتن و تهران، توجهها را به خود جلب کرده است.
انتشار این پست در حالی صورت گرفته که گزارشها از آمادگی نظامی گسترده آمریکا و اسرائیل برای احتمال ازسرگیری حملات به ایران حکایت دارد. نیویورک تایمز شنبه گزارش داد که دو کشور در حال انجام آمادهسازیهای فشرده برای حملات احتمالی جدید علیه حکومت ایران، احتمالاً از اوایل هفته آینده، هستند.
به نوشته این روزنامه، این گستردهترین آرایش نظامی از زمان برقراری آتشبس به شمار میرود.
ترامپ: برای توافق، تضمین واقعی از ایران میخواهم
ترامپ روز جمعه در اظهاراتی اعلام کرد ممکن است با تعلیق ۲۰ ساله برنامه هستهای ایران موافقت کند، اما تاکید کرد که چنین توافقی تنها در صورتی قابل قبول خواهد بود که جمهوری اسلامی «تضمینی واقعی» ارائه دهد.
او هنگام بازگشت از سفر به چین و در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای اختصاصی ریاستجمهوری آمریکا در پاسخ به این پرسش که آیا آخرین پیشنهاد ایران را رد کرده است، گفت: «آن را بررسی کردم و اگر جمله اول را دوست نداشته باشم، کل پیشنهاد را کنار میگذارم.»
-
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
ترامپ توضیح داد نخستین بخش پیشنهاد [حکومت] ایران برای او «غیرقابل قبول» بوده، زیرا از نظر او تهران با کنار گذاشتن کامل فعالیتهای هستهای موافقت نکرده است.
او افزود: «اگر آنها هر نوع فعالیت هستهای داشته باشند، دیگر ادامه نامه را نمیخوانم.»
رییسجمهوری آمریکا همچنین در پاسخ به پرسشی درباره کافی بودن تعلیق ۲۰ ساله برنامه هستهای ایران گفت: «۲۰ سال کافی است، اما سطح تضمینی که از آنها دریافت میکنیم کافی نیست. باید واقعاً ۲۰ سال باشد، نه یک ۲۰ سال ساختگی.»
هشدار درباره پایان صبر آمریکا
ترامپ پنجشنبه نیز در گفتوگویی با شان هنیتی، مجری شبکه فاکس نیوز، هشدار داده بود که صبر او در قبال [حکومت] ایران رو به پایان است.
او در این مصاحبه گفت: «دیگر خیلی صبر نخواهم کرد. آنها باید توافق کنند. هر فرد عاقلی توافق میکند، اما شاید آنها دیوانه باشند.»
این مصاحبه تنها چند ساعت پس از آن منتشر شد که ترامپ در پیامی دیگر در تروث سوشال تلویحاً اشاره کرده بود جنگ علیه [حکومت] ایران هنوز پایان نیافته و عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی ممکن است ادامه پیدا کند.
اظهارات اخیر ترامپ و انتشار پیام «آرامش پیش از طوفان» در حالی مطرح میشود که آینده مذاکرات میان واشینگتن و تهران نامشخص باقی مانده و همزمان گزارشها از افزایش آمادگیهای نظامی آمریکا و اسرائیل، نگرانیها درباره احتمال ازسرگیری درگیری را افزایش داده است.
به گفته او، مردم ایران اکنون در وضعیتی «تحقیرآمیز» میان فشار خارجی و حکومت داخلی گرفتار شدهاند؛ شرایطی که آن را «میان شیطان و دریای عمیق آبی» توصیف میکند.
دِ بلگ که بین سالهای ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۵ خبرنگار نشریه اکونومیست در ایران بود و کتابهایی از جمله «در باغ گل سرخ شهیدان: خاطراتی از ایران» را نوشته، در این گفتوگو میگوید برای درک وضعیت کنونی ایران باید از تحولات روزمره فاصله گرفت و تصویر بلندمدتتری از توازن نیروها را در نظر گرفت.
او میگوید جمهوری اسلامی تا پیش از آغاز جنگ، بهویژه در ژانویه [دی ماه]، با بحرانی جدی روبهرو بود؛ اقتصادی فرسوده، طبقه متوسطی که به گفته او «تقریباً نابود شده» و بخشی گسترده از جامعه که ناراضی، معترض و آماده شورش بود. به گفته او، حکومت در واکنش به اعتراضها پیام روشنی فرستاد: «ما آمادهایم هزاران نفر از شهروندان خود را بکشیم.»
دِ بلگ تاکید کرد سرکوب گسترده اعتراضها، همراه با کشته شدن هزاران ایرانی و داغدار شدن دهها هزار نفر دیگر، اعتبار جمهوری اسلامی را حتی در میان کسانی که درباره تغییر حکومت مردد بودند، کاهش داد. اما او معتقد است آغاز جنگ، معادله را تغییر داد.
کارشناسان: تنگه هرمز به جمهوری اسلامی آسیبدیده فرصت میدهد تا ترامپ را منتظر نگه دارد
به گفته او، حکومتی که پیشتر متهم به کشتن شهروندان خود بود، اکنون در نگاه بخشی از جامعه در حال دفاع از کشور در برابر «قدرتمندترین ارتشهای جهان» دیده میشود؛ تغییری که به باور او بخشی از مشروعیت از دسترفته حکومت را بازگردانده است.
او در این باره میگوید: «همان حکومتی که شهروندانش را در خیابان کشته بود، اکنون در حال دفاع قهرمانانه از کشور در برابر قدرتمندترین ارتشهای جهان به نظر میرسد؛ آن هم با تجهیزات نظامی بسیار محدود.»
«مرگ خامنهای برخلاف انتظار، حکومت را فرو نپاشاند»
این تحلیلگر دو رویداد را نقطه عطف جنگ میداند. نخست، کشته شدن علی خامنهای؛ رخدادی که به گفته او بسیاری از ایرانیان از آن استقبال کردند، زیرا تصور میکردند جمهوری اسلامی بدون رهبر خود دوام نخواهد آورد.
اما دِ بلگ میگوید تقریباً همزمان با این اتفاق، بمباران یک مدرسه دخترانه توسط آمریکا نگاه بخشی از افکار عمومی را تغییر داد. او همچنین از عملکرد رضا پهلوی، فرزند آخرین شاه ایران، انتقاد میکند و میگوید در حالی که انتظار میرفت کشته شدن دانشآموزان را محکوم کند، بیشتر نگران سرنوشت نیروهای آمریکایی مفقودشده بود.
به باور او، این تحولات باعث شد توجیه اخلاقی آمریکا و اسرائیل برای تغییر رژیم، نزد بخشی از ایرانیان زیر سوال برود: «ایرانیانی که خواهان تغییر رژیم به هر قیمتی بودند، اکنون میبینند که آن هزینه تا چه اندازه میتواند هولناک باشد.»
افت تحصیلی دانشآموزان در سایه قطع اینترنت
او همچنین میگوید برخلاف انتظارش، مرگ خامنهای باعث فروپاشی ساختار قدرت نشد. دِ بلگ که سالها درباره ایران نوشته، میگوید تصور میکرد پس از مرگ رهبر جمهوری اسلامی، قدرت به عرصه رقابت تبدیل شود؛ اما حکومت توانسته انسجام خود را حفظ کند.
به گفته او: «پس از ۴۷ سال جمهوری اسلامی، هماهنگی کافی میان نهادهای حکومتی و نظامی وجود دارد و سازوکار فرماندهی و کنترل همچنان کار میکند.»
«ایران اکنون یک دولت امنیتی تمامعیار است»
دِ بلگ معتقد است اگرچه وضعیت اقتصادی ایران همچنان رو به وخامت است و نارضایتی اجتماعی دوباره بازخواهد گشت، اما شکل بروز آن دشوارتر از گذشته خواهد بود؛ زیرا به گفته او، جمهوری اسلامی اکنون به «یک دولت امنیتی کامل» تبدیل شده و تحملی برای نافرمانی سیاسی ندارد.
او روایت تماس اخیر زنی سالخورده از داخل ایران را نقل میکند؛ فردی که به گفته او سالها آرزوی پایان جمهوری اسلامی و مرگ خامنهای را داشت، اما اکنون معتقد است اوضاع پس از مرگ رهبر جمهوری اسلامی بدتر شده است.
به نقل از دِ بلگ، این زن گفته است: «از وقتی آقای خامنهای مرده، همه چیز بدتر شده است.»
او میگوید برخی ایرانیان اکنون این پرسش را مطرح میکنند که آیا خامنهای، برخلاف تصور رایج، در عمل نقش نوعی عامل بازدارنده در ساختار قدرت را ایفا میکرده است یا نه.
«مردم ایران میان ترامپ، نتانیاهو و جمهوری اسلامی گرفتار شدهاند»
دِ بلگ وضعیت شهروندان ایرانی را چنین توصیف میکند: «برای میلیونها نفر، گرفتار شدن میان نتانیاهو و ترامپ از یک سو و جمهوری اسلامی از سوی دیگر، موقعیتی تحقیرآمیز است؛ میان شیطان و دریای عمیق آبی.»
«از هستی ساقط شدهایم»؛ شهروندان از پیامدهای بیش از ۷۰ روز خاموشی اینترنت میگویند
او معتقد است یکی از سازوکارهای جامعه ایران برای مقابله با این فشار، حفظ روابط اجتماعی و تقویت همبستگی است. به گفته او، با وجود محدودیتهای سیاسی، گروههای فرهنگی و اجتماعی غیررسمی همچنان فعالاند و مردم از طریق ادبیات، موسیقی، معنویت یا حضور در طبیعت تلاش میکنند از فشار جنگ و بحران فاصله بگیرند.
«ایران هنوز کار میکند؛ هرچند دولتی اقتدارگرا و پر از شکاف است»
این روزنامهنگار با اشاره به تجربه ایران در دوران جنگ ایران و عراق میگوید حکومت در شرایط سخت نیز توانسته ساختارهای پایه را حفظ کند؛ وضعیتی که به گفته او امروز نیز ادامه دارد.
او میگوید: «این دولت کارآمدی نیست؛ دولتی اقتدارگرا و پر از شکاف است. اما مدارس صبح باز میشوند و پلیس راهنمایی در خیابان حضور دارد.»
دِ بلگ همچنین میگوید برخی هنرمندان و فیلمسازان ایرانی حتی در میانه جنگ نیز به فعالیت خود ادامه دادهاند و این روحیه خلاق را نوعی مقاومت در برابر ناامیدی میداند.
«ایران بار دیگر وارد زمستانی عمیق شده است»
دِ بلگ در پایان، وضعیت امروز ایران را با دوره پس از کودتای ۱۳۳۲ علیه دولت محمد مصدق مقایسه میکند؛ دورهای که به گفته او امید به شکلگیری حکومتی لیبرال و دموکراتیک از میان رفت.
او میگوید: «ما دوباره در زمستانی عمیق در ایران هستیم. اما آنچه الهامبخش است، توانایی شهروندان ایرانی برای ادامه دادن به زندگیهایی سخاوتمندانه و انسانی است.»
این نویسنده همچنین هشدار میدهد تحلیل درباره ایران بدون حضور میدانی، محدودیتهای جدی دارد. او میگوید حدود پنج سال است به ایران سفر نکرده و معتقد است فاصله میان تحلیلهای بیرونی و واقعیتهای داخل کشور باید همواره مورد توجه خوانندگان قرار گیرد.
بهنوشته تایم با ادامه بنبست در دیپلماسی، نگرانیها در خلیج فارس درباره دور تازهای از درگیری با ایران در حال افزایش است و این نگرانی بیش از همه در عربستان سعودی دیده میشود.
تایم افزوده بسیاری از اقدامات ریاض در هفتههای اخیر در هالهای از محرمانگی قرار داشته است. اما در حالی که وزیران سعودی در ظاهر از کاهش تنش و حسن همجواری سخن میگفتند، اکنون روشن شده که این کشور پشتپرده تلاش میکرد با استفاده از قدرت اقتصادی و نظامی خود، روند تحولات را شکل دهد.
خبرگزاری رویترز گزارش داده است که نیروهای سعودی در جریان مرحله فعال جنگ، حملات هوایی علیه جمهوری اسلامی انجام دادهاند؛ اقداماتی که در آن زمان علنی نشد. همچنین پنجشنبه گزارش شد که مقامهای سعودی ایده یک پیمان عدمتجاوز میان کشورهای خاورمیانه را بهعنوان راهی برای حفظ صلح پس از پایان جنگ بررسی کردهاند.
عربستان سعودی طرح «پیمان عدمتجاوز» در خاورمیانه را با جمهوری اسلامی در میان گذاشته است
عربستان سعودی با داشتن بزرگترین صادرات نفت منطقه، میزبانی از مهمترین اماکن مقدس اسلامی، جمعیتی بیش از ۳۶ میلیون نفر و نیروی هوایی قدرتمند، همواره خود را رهبر کشورهای عرب خلیج فارس دانسته است.
اما همین موقعیت، آن را به هدف طبیعی جمهوری اسلامی تبدیل کرده که در پی سلطه منطقهای است.
بهنوشته تایم دشمنی جمهوری اسلامی با عربستان سعودی در موارد به چنان حملات مسلحانهای انجامیده که در نقاط دیگر جهان میتوانست به جنگی آشکار منجر شود.
عربستان پیش از این جنگ نیز بارها هدف حملات جمهوری اسلامی و گروههای نیابتی آن در عراق و یمن قرار گرفته بود؛ از جمله هفت سال پیش، زمانی که موشکهای کروز به پالایشگاه نفتی بقیق در شرق این کشور آسیب جدی وارد کردند.
فراس مقصَد، مدیر خاورمیانه در موسسه مشاوره ریسک «اوراسیا گروپ»، میگوید این بار ریاض میدانست که باید «روی خطی بسیار باریک حرکت کند».
او که ارتباطات گستردهای با دولت سعودی دارد، معتقد است پس از آغاز جنگ در ۹ اسفند، کانالهای ارتباطی با رهبری حکومت ایران فعال شد.
مقصد به تایم گفت: «در همان ابتدا خطوط قرمزی منتقل شد، از جمله اینکه هرگونه حمله ایران به تاسیسات نفتی عربستان در مقیاسی مشابه حملات ۲۰۱۹ به بقیق… با پاسخ گسترده سعودی علیه جزیره خارک با استفاده از موشکهای بالستیک همراه خواهد شد.»
رویترز از حملات اعلامنشده عربستان سعودی به ایران در جریان جنگ خبر داد
این سناریو آخرالزمان، یعنی حمله گسترده به زیرساختهای نفتی ایران، ظاهرا محقق نشد، اما جمهوری اسلامی در عوض با صدها موشک و پهپاد به همسایه خود فشار آورد.
دیپلماتهای منطقه به نقش علیرضا عنایتی، سفیر جمهوری اسلامی در ریاض، اشاره میکنند که همچنان در سمت خود باقی مانده و بهعنوان کانالی برای انتقال پیام درباره آنچه برای عربستان «قابل قبول» است یا نیست، عمل کرده است.
حمله به سفارت آمریکا یا نیروهای نظامی این کشور تا حدی تحمل شد؛ چرا که گفته میشود محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی، و دولتش از نادیده گرفتن هشدارهایشان از سوی ترامپ برای آغاز جنگ ناراضی بودند.
اما زمانی که جمهوری اسلامی در ۱۹ مارس چهار موشک بالستیک به سمت پایتخت عربستان شلیک کرد، آن هم در حالی که وزیر امور خارجه این کشور میزبان همتایان اسلامی خود بود، این اقدام از یک خط قرمز عبور کرد.
شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه عربستان سعودی، با لحنی خشمگین به خبرنگاران گفت: «ما در دفاع از کشور و منابع اقتصادیمان تردید نخواهیم کرد.»
اندکی بعد، حملات اعلامنشده سعودی به سایتهای موشکی جمهوری اسلامی آغاز شد.
استفاده حکومت ایران از گروههای نیابتی در عراق برای حمله به اهدافی که دسترسی مستقیم به آنها دشوارتر بود نیز واکنشهایی را بهدنبال داشت. برای عربستان، امکان انتقال نفت از طریق خط لولهای به طول ۱۲۰۰ کیلومتر تا بندر ینبع در دریای سرخ، بخش مهمی از راهبرد کاهش آسیب ناشی از بسته شدن تنگه هرمز است.
عربستان و کویت محدودیتهای دسترسی نظامی آمریکا به پایگاهها و حریم هوایی خود را لغو کردند
با این حال، در ۱۹ مارس و ۳ آوریل، پهپادهایی که از عراق شلیک شده بودند تاسیسات ینبع را هدف قرار دادند و در پی آن، عربستان مواضع شبهنظامیان طرفدار جمهوری اسلامی را که این حملات را انجام داده بودند، بمباران کرد.
متحدان حوثی تهران در یمن تاکنون تلاشی برای بستن تنگه بابالمندب، مسیر خروجی دریای سرخ، یا حمله مستقیم به تاسیسات ینبع نکردهاند. منابع منطقهای میگویند این امر ناشی از مشوقهای مالی ارائهشده از سوی عربستان و همچنین تهدید اقدام نظامی بوده است.
مسیر دریای سرخ به عربستان امکان میدهد برای رسیدن به یک راهحل دیپلماتیک صبر کند و در مقایسه با کشورهایی مانند کویت یا قطر که صادراتشان کاملا به تنگه هرمز وابسته است، انعطافپذیرتر باشد.
سایمون کالیس، سفیر پیشین بریتانیا در عربستان، میگوید: «برای عربستان وضعیت آنقدرها هم بد نیست، نشانههایی از امید وجود دارد. آنها نفت کمتری صادر میکنند، اما با قیمتی بالاتر از ۱۰۰ دلار برای هر بشکه.»
با این حال، او هشدار میدهد که تشدید دوباره درگیریها میتواند این سیاست حسابشده را بر هم بزند: «این وضعیت قابل تحمل است، مگر اینکه به جایی برسد که زیرساختهای آبشیرینکن هدف قرار گیر که فاجعهبار خواهد بود.»
سود فراتر از انتظار آرامکو؛ خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی به حداکثر ظرفیت رسید
ریاض بهخوبی میداند که زیرساختهای آبیاش، که بخش عمده آب آشامیدنی کشور را تامین میکنند، نقطهضعف اصلی آن است.
در تلاش برای جلوگیری از چنین سناریو ویرانگری، عربستان هفته گذشته درباره یک توافق عدمتجاوز میان کشورهای خلیج فارس و ایران گفتوگو کرده است؛ طرحی که گفته میشود از توافقات هلسینکی در دوران جنگ سرد الهام گرفته شده است.
این تازهترین تلاش ریاض در یک دهه کشمکش برای یافتن نوعی همزیستی با همسایه ایرانیاش است. روابط دو کشور تنها در سال ۲۰۲۳ دوباره برقرار شده بود.
کالیس میگوید جنگ، تلاش عربستان برای دستیابی به ثبات را مختل کرده است.
به گفته او، سعودیها سه ستون امنیتی داشتند: رابطه با آمریکا (هرچند غیرقابلاعتماد)، تنشزدایی با جمهوری اسلامی، و تقویت توان دفاعی داخلی.
نیروی هوایی عربستان بیش از ۴۰۰ جنگنده دارد. اما اکنون ترامپ (و اسرائیل) آنها را به جنگ کشانده، جمهوری اسلامی علیهشان اقدام کرده و تلاشها برای توسعه صنایع تسلیحاتی داخلی نیز با مشکل مواجه شده است.
در حالی که رویکرد پیشین فروپاشیده، عربستان امیدوار است یک ائتلاف عملی با سه قدرت منطقهای دیگر یعنی مصر، ترکیه و پاکستان ایجاد کند.
همزمان با مذاکرات اسلامآباد، عربستان از استقرار جنگندههای پاکستان در این کشور خبر داد
مقصَد از اوراسیا گروپ میگوید این چهارگانه «بهترین شانس عربستان برای افزایش نفوذ و مذاکره با ایران با صدایی واحد» است.
با این حال، بسیاری تردید دارند که چنین ترتیبی بتواند صلح را بهطور موثر حفظ کند، زیرا آمریکا و اسرائیل بهاحتمال زیاد در آن حضور نخواهند داشت.
فضای فکری در ریاض را میتوان در مقاله اخیر ترکی الفیصل، رییس پیشین دستگاه اطلاعاتی عربستان، دید که استدلال کرده بود این کشور «طرح اسرائیل برای شعلهور کردن جنگ میان ما و ایران را خنثی کرده است».
بهنوشته تایم ائتلاف امنیتی پیشین عربستان، یعنی شورای همکاری خلیج فارس شامل بحرین، کویت، عمان، قطر، امارات و عربستان عملا فروپاشیده است. امارات به شریک راهبردی اسرائیل تبدیل شده، در حالی که عمان و تا حدی قطر تلاش کردهاند روابط مستقلی با جمهوری اسلامی برقرار کنند.
ضربه به نفوذ نفتی عربستان سعودی؛ امارات از اوپک خارج شد
با توجه به اینکه جمهوری اسلامی قصد دارد کنترل خود بر تنگه هرمز را حفظ کند و عبور را برای متحدانش در اولویت قرار دهد و از آن درآمد کسب کند، چالشهای ریاض همچنان ادامه دارد.
حتی اگر عربستان و امارات بتوانند با خطوط لوله یا مسیرهای زمینی این گلوگاه را دور بزنند، در صورت باقی ماندن کنترل هرمز در دست سپاه پاسداران، پیامدهای بزرگی در پیش خواهد بود.
تایم در پایان تاکید کرده است: «اکنون روشن شده که دیپلماسی آشکار عربستان تنها بخش کوچکی از واکنش این کشور به جنگ بوده است. از پرداخت پول به حوثیها گرفته تا حمله به ایران یا خرید تسلیحات جدید از ترکیه و پاکستان، فعالیتهای بسیار بیشتری در پشت پرده و در فضای محرمانه ادامه خواهد داشت.»
در این نشست که به مدیریت بزرگمهر شرفالدین، رییس بخش دیجیتال ایراناینترنشنال برگزار شد، دانیل پلتکا از موسسه امریکن اینترپرایز و جان آلترمن از مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی، آینده آتشبسی را بررسی کردند که به درگیری گستردهتر آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی پایان نداده است.
این نشست پنجشنبه ۲۴ اردیبهشت و حدود یک ماه پس از آغاز محاصره دریایی بندرهای جنوبی ایران از سوی آمریکا برگزار شد؛ اقدامی که فشار بر اقتصاد و تجارت دریایی ایران را تشدید کرده، اما در عین حال، موضوع کشتیرانی، ریسک بیمه و کنترل تنگه هرمز را به محور اصلی بحران تبدیل ساخته است.
جنگ یا فروپاشی اقتصادی؛ آیا جمهوری اسلامی میتواند در برابر فشارها دوام بیاورد؟
حکومتی تحت فشار، اما نه لزوما در آستانه فروپاشی
آلترمن در این نشست گفت که حکومت ایران از زمان آغاز جنگ تغییر کرده، اما «نه در جهت مثبت».
او هشدار داد که این جنگ ممکن است جمهوری اسلامی را بهسوی سازش سوق نداده، بلکه بیشتر در اختیار نهادهای امنیتی قرار داده باشد.
آلترمن با اشاره به کمرنگتر شدن حضور مجتبی خامنهای و افزایش نفوذ تندروهای سپاه پاسداران گفت به نظر میرسد غریزه تهران این است که «سنگر بگیرد و منتظر بماند» تا دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ به پایان برسد.
او افزود: «به نظر میرسد گرایش پیشفرض به سمت تقابل است، نه سازش.»
چرا جهان نتوانست تنگه هرمز را دور بزند؟
به گفته آلترمن، این لزوما به معنای نزدیکتر شدن حکومت به فروپاشی نیست، بلکه ممکن است نشان دهد تهران بیشتر تمایل دارد فشارها را تحمل کند و منتظر دشوارتر شدن شرایط سیاسی برای ترامپ بماند.
دانیل پلتکا نیز هشدار داد که نباید تصور کرد تضعیف یک حکومت لزوما به نتیجهای بهتر منجر میشود.
او گفت واشینگتن اغلب رقابت قدرت در جمهوری اسلامی را بهصورت تقابل میان تندروها و میانهروها ترسیم میکند، در حالی که واقعیت پیچیدهتر است.
-
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
پلتکا گفت: «همه این افراد از نظام جمهوری اسلامی حمایت میکنند. بعضی میخواهند افراد کمتری را بکشند، بعضی بیشتر.»
او افزود خطر این است که حملات آمریکا و اسرائیل، در حالی که جمهوری اسلامی را از نظر نظامی تضعیف میکند، جناحهای سرکوبگرتر را در داخل آن تقویت کند.
آلترمن این مساله را صریحتر مطرح کرد: آیا فشار به فروپاشی نظام منجر میشود، یا «فقط باعث میشود مردم ایران برای مدت طولانیتری رنج بکشند»؟
تنگه هرمز موازنه را تغییر میدهد
اختلاف اصلی میان دو کارشناس درباره تنگه هرمز بود.
آلترمن معتقد بود این جنگ یک واقعیت ناخوشایند را برای واشینگتن را آشکار کرده است: حتی جمهوری اسلامی آسیبدیده هم میتواند یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان را مختل کند.
واینت: ترامپ چند نبرد را برده، اما بدون رسیدن به توافق سیاسی، جنگ ایران را میبازد
او گفت: «حتی یک جمهوری اسلامی ضعیف و ضربهخورده هم میتواند تنگه را کنترل کند.»
به گفته او، تنها کافی است تهران سطحی از ترس ایجاد کند که رفتار شرکتهای کشتیرانی، شرکتهای بیمه و کشورهای عرب همسایه و بازارهای انرژی را تغییر دهد. از این منظر، آستانه ایجاد اختلال بسیار پایینتر از آن چیزی است که پیشتر تصور میشد.
پلتکا بهشدت با این دیدگاه که جمهوری اسلامی واقعا کنترل تنگه هرمز را در دست دارد، مخالفت کرد.
او گفت: «دلیل اینکه جمهوری اسلامی الان تنگه هرمز را کنترل میکند این است که ما اجازه این کار را دادهایم. ما میتوانیم کنترل تنگه هرمز را در دست بگیریم. میتوانیم هر کاری بخواهیم انجام دهیم و عبور و مرور را برقرار کنیم.»
نیویورکتایمز: آمریکا و اسرائیل برای جنگ جدید آماده میشوند
پلتکا افزود مساله دیگر فقط نظامی نیست، بلکه به ریسک، بیمه و تمایل مالکان کشتیها برای ورود به آبهایی مربوط میشود که حتی یک حمله، مین یا تهدید مبهم میتواند پیامدهای بزرگی داشته باشد.
نتیجه یک پارادوکس است: ممکن است جمهوری اسلامی نسبت به قبل از جنگ ضعیفتر شده باشد، اما ابزاری یافته که میتواند با اطمینان بیشتری از آن استفاده کند.
مسیر روشنی برای پیروزی یا توافق وجود ندارد
هر دو کارشناس نسبت به اینکه مسیر دیپلماتیک فعلی بتواند بهسرعت به یک توافق جامع منجر شود، تردید داشتند.
آلترمن گفت دو طرف خود را مذاکرهکنندگانی بسیار ماهر میدانند و همین امر رسیدن به سازش را دشوارتر میکند.
واینت: تنگه هرمز به «زندان شناور» برای ۲۰ هزار ملوان تبدیل شده است
به گفته او، بهترین سناریو برای واشینگتن نه یک توافق بزرگ، بلکه چارچوبی برای مذاکرات طولانیمدت است.
او گفت: «بهترین حالت برای آمریکا این است که تا پایان دولت ترامپ خود را درگیر مذاکرات با جمهوری اسلامی نگه دارد.»
چنین روندی میتواند شامل گفتوگو درباره پرونده هستهای، موشکها و آزادی کشتیرانی باشد، اما هر مذاکرهای احتمالا تدریجی و شکننده خواهد بود و هر دو طرف گزینه بازگشت به تنش را حفظ خواهند کرد.
پلتکا گفت به نظر میرسد تمرکز اصلی ترامپ بر حذف مواد شکافتپذیر ایران و توانایی تولید آن است.
با این حال او هشدار داد که محدود کردن مساله به پرونده هستهای تکرار یک اشتباه آشنا خواهد بود.
ترامپ برای بازگشایی تنگه هرمز، پرونده هستهای و موشکی ایران را موقتا کنار گذاشته است
پلتکا گفت: «همه روی موضوع هستهای تمرکز میکنند، در حالی که باید بهطور همزمان به همه مسائل از جمله برنامه موشکی، نیروهای نیابتی و رفتار منطقهای جمهوری اسلامی بهعنوان اجزای جداییناپذیر این چالش پرداخت.
در نهایت، این درگیری میان فرضیات متضاد معلق مانده است. به نظر میرسد ترامپ معتقد است فشار اقتصادی تهران را وادار به عقبنشینی میکند. اما آلترمن میگوید ممکن است جمهوری اسلامی باور داشته باشد که میتواند با تحمل فشار، سرکوب نارضایتیها و انتظار برای تغییر شرایط سیاسی در آمریکا، از او پیشی بگیرد.
بهنوشته نیویورکتایمز، جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی جهان را وارد شدیدترین بحران انرژی تاریخ کرده است؛ بحرانی که با کاهش تولید نفت و جهش قیمتها همراه بوده است.
این افزایش شدید قیمتها سودهای هنگفتی برای شرکتهایی ایجاد کرده که خارج از خلیج فارس فعالیت میکنند؛ بهویژه در ایالات متحده که صادرات انرژی خود را بهطور قابلتوجهی افزایش داده است.
بهنوشته نیویورکتایمز در منطقه خلیج فارس، وضعیت بسیار پیچیدهتر است. بسته شدن عملی تنگه هرمز گذرگاهی حیاتی میان خلیج فارس و سایر نقاط جهان، امارات متحده عربی، عراق و دیگر کشورها را وادار کرده تولید و صادرات خود را کاهش دهند. برخی کشورها بیش از دیگران آسیب دیدهاند. آنهایی که میتوانند از طریق خطوط لوله نفت خود را به بنادری خارج از این تنگه منتقل کنند، عملکرد بهتری نسبت به کشورهایی داشتهاند که چنین گزینهای ندارند.
-
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
این بحران انرژی همه را تحت تاثیر قرار داده، اما نه بهطور یکسان. روزنامه نیویورکتایمز با بررسی ماهها داده صادرات و قیمتگذاری، میزان فروش و قیمت نفت برخی از بزرگترین تولیدکنندگان جهان را تحلیل کرده است. این تحلیل بهطور مشخص بر نفت و فرآوردههای مرتبطی متمرکز بوده که از طریق دریا صادر میشوند، زیرا بیشترین تاثیر را از بسته شدن تنگه هرمز پذیرفتهاند.
بهنوشته نیویورکتایمز درک اینکه چه کشورهایی در این میان برنده و چه کشورهایی بازنده هستند، کمک میکند توضیح داده شود چرا برخی کشورها بهتر میتوانند پیامدهای اقتصادی این جنگ را تحمل کنند.
این موضوع همچنین سرنخهایی درباره آینده به دست میدهد. اگر تنگه دیگر مسیر قابل اعتمادی نباشد، برندگان امروز احتمالا همچنان مسلط خواهند ماند. اگر تنگه بازگشایی شود، توان کشورها برای بازیابی به میزان آسیبی که از این تعطیلی دیدهاند بستگی خواهد داشت.
جیم بورکهارد، رییس تحقیقات جهانی نفت در اس اند پی گلوبال انرژی (S&P Global Energy)، به نیویورکتایمز گفت: «هرچه تنگه مدت طولانیتری بسته بماند، کسانی که از این وضعیت سود بردهاند، همچنان سود خواهند برد. برای کسانی که با چالش روبهرو هستند، اوضاع میتواند جدیتر شود.»
آمریکا به نقش احتمالی ایران در حملات سایبری به سامانه سوخت پمپبنزینها مظنون است
ایالات متحده بزرگترین تولیدکننده نفت و گاز طبیعی جهان است و توانسته ضربه اقتصادی جنگی را که خود به همراه اسرائیل آغاز کرده، تا حدی خنثی کند. تا اواخر مارس، شرکتهای آمریکایی میزان صادرات نفت، گازوئیل و سایر سوختها را بهطور قابلتوجهی افزایش دادند. این افزایش بخشی از کمبود انرژی جهانی را جبران کرده و مانع از افزایش بیشتر قیمتها شده است.
اما برخلاف بسیاری از تولیدکنندگان بزرگ نفت، ایالات متحده شرکت نفتی دولتی ندارد. این یعنی بخش عمده این درآمد اضافی نصیب شرکتهای بزرگ نفتی میشود. تاکنون نشانهای از آنکه این شرکتها این درآمد را صرف حفاری بیشتر یا استخدام نیروی کار جدید کنند دیده نشده است؛ بنابراین بعید است این جنگ به رونق اقتصادی بزرگی در ایالتهای نفتخیز مانند تگزاس و نیومکزیکو منجر شود.
در عوض، بخش زیادی از این درآمد اضافی احتمالا بهصورت افزایش قیمت سهام و سود تقسیمی به سرمایهگذاران میرسد. بسیاری از دولتهای ایالتی نیز از این وضعیت منتفع خواهند شد، زیرا مالیات و حق امتیاز بیشتری دریافت میکنند، همانطور که مالکان زمینهایی که اجازه حفاری دادهاند نیز سود خواهند برد.
-
سود فراتر از انتظار آرامکو؛ خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی به حداکثر ظرفیت رسید
روسیه نیز یکی دیگر از برندگان بزرگ این وضعیت بوده، نه به این دلیل که نفت بیشتری میفروشد، بلکه به این دلیل که نفت خود را با قیمت بالاتری میفروشد. دلیل اصلی نیز افزایش شدید قیمت جهانی نفت بهدنبال جنگ است.
ایالات متحده همچنین در ماه مارس بهطور موقت برخی تحریمها علیه نفت روسیه را لغو کرد؛ تغییری ناگهانی در سیاست که احتمالا به روسیه کمک کرده نفت خود را با قیمت بالاتری بفروشد.
برای مثال، در اوایل آوریل قیمت نفت روسیه در خلیج فنلاند به حدود ۱۲۰ دلار در هر بشکه رسید، در حالی که پیش از جنگ قیمت هر بشکه ۴۱ دلار بود. با این حال، اوکراین تلاش کرده با حمله به زیرساختهای نفتی روسیه، توان این کشور برای بهرهبرداری از قیمتهای بالا را محدود کند.
اکثر تولیدکنندگان خلیج فارس به این اندازه خوششانس نبودهاند. اگر چیزی باشد، این جنگ اهمیت داشتن مسیرهای صادراتی جایگزین بهجز تنگه هرمز را برجسته کرده است.
-
واینت: تنگه هرمز به «زندان شناور» برای ۲۰ هزار ملوان تبدیل شده است
عربستان سعودی و امارات متحده عربی عملکرد نسبتا بهتری داشتهاند، زیرا سالها پیش در خطوط لولهای سرمایهگذاری کردهاند که تنگه را دور میزند؛ نوعی بیمه پرهزینه که اکنون نتیجه داده است.
صادرات عربستان در طول جنگ نسبت به سال قبل بیش از ۱۵۰ میلیون بشکه کاهش یافته، اما درآمد آن از این فروشها حدود ۹.۲ میلیارد دلار افزایش یافته است.
ایران که کنترل دسترسی به تنگه را در اختیار دارد، تا اواسط آوریل وضعیت نسبتا خوبی داشت. اما پس از آنکه آمریکا محاصره دریایی علیه کشتیهای مرتبط با جمهور اسلامی را اعمال کرد، صادرات این کشور بهشدت کاهش یافت و فشار بیشتری بر اقتصاد آن وارد شد.
کشورهای نزدیک که نه کنترل تنگه را در اختیار دارند و نه مسیرهای جایگزین صادراتی، بیشترین آسیب را دیدهاند؛ از جمله عراق، کویت و قطر.
مقامهای برخی کشورهای خلیج فارس بررسیهایی را برای ساخت یا توسعه خطوط لولهای که تنگه را دور بزنند آغاز کردهاند، اما چنین پروژههایی میلیاردها دلار هزینه دارند و سالها زمان میبرند. در آینده قابل پیشبینی، این کشورها احتمالا همچنان وابسته به این خواهند بود که چه کسی کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در جریان سفر اخیر خود به پکن گفت شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، بر اهمیت باز ماندن تنگه هرمز تاکید کرده است.
وزارت خارجه چین نیز بارها خواستار بازگشایی «هرچه سریعتر» تنگه هرمز شده و بر ضرورت دستیابی به «آتشبسی جامع و پایدار» میان تهران و واشینگتن تاکید کرده است.
ترامپ و شی: تنگه هرمز باید باز بماند و جمهوری اسلامی هرگز نباید به سلاح اتمی دست یابد
پیش از بسته شدن تنگه هرمز، حدود ۴۵ درصد واردات نفت چین از این گذرگاه راهبردی عبور میکرد.
در حالی که بهای نفت برنت به ۱۱۷ دلار در هر بشکه رسیده و محمولههای فیزیکی نفت تا ۱۵۰ دلار معامله شدهاند، چین ماه گذشته واردات نفت خود را ۲۰ درصد کاهش داد و ۱۹ اردیبهشت قیمت داخلی بنزین و گازوییل را افزایش داد.
خبرگزاری رویترز گزارش داده بود قیمت تولیدکننده در چین در فروردین به بالاترین سطح در ۴۵ ماه گذشته رسیده و تورم مصرفکننده نیز شتاب گرفته است.
شی ممکن است به ترامپ در موضوع ایران کمک کند، اما این کمک هزینهای دارد
سقوط صادرات چین به خلیج فارس
آسیب واردشده به اقتصاد چین تنها به بخش انرژی محدود نمیشود.
هر چند پکن هنوز آمار گمرکی مطابق فروردینماه را منتشر نکرده، دادههای اسفند ۱۴۰۴ از افت شدید صادرات چین به منطقه حکایت دارد.
بر اساس آمار گمرک چین، صادرات این کشور به کشورهای حاشیه خلیج فارس در اسفند - نخستین ماه بسته شدن تنگه هرمز بهدست جمهوری اسلامی - به ۵.۷ میلیارد دلار کاهش یافت؛ در حالی که این رقم در ماه پیش از آن ۱۳.۲ میلیارد دلار بود.
به عبارت دیگر، صادرات چین به منطقه خلیج فارس تنها در یک ماه ۵۷ درصد سقوط کرد.
این ارقام تنها بخشی از پیامدهای اقتصادی بحران برای چین را نشان میدهد.
شرکتهای چینی سال گذشته حدود ۳۹.۴ میلیارد دلار پروژه در خاورمیانه اجرا یا در آن سرمایهگذاری کردند اما با تشدید درگیریها و حملات گسترده جمهوری اسلامی به همسایگان عرب خود، بسیاری از سرمایهگذاریهای پکن در منطقه با نااطمینانی فزاینده مواجه شدهاند.
جنگ ایران بر دیدار ترامپ و شی در پکن سایه انداخت
فشار کشورهای عربی بر پکن
انتظار کشورهای عربی از چین برای اعمال فشار بر تهران را نباید دستکم گرفت. چین حدود ۳۴۰ میلیارد دلار کالا به همسایگان عرب ایران صادر کرده است. رقمی که تقریبا معادل کل اقتصاد ایران است.
پکن نمیتواند به سادگی نگرانیهای شرکای ثروتمند منطقهای خود را نادیده بگیرد و یکی از اهرمهای احتمالی چین، میتواند کاهش خرید نفت خام ایران باشد.
دادههای شرکت «کپلر» (Kpler) نشان میدهد چین با وجود تقاضای بالا، واردات نفت ایران را در فروردین نسبت به اسفند نزدیک به یکسوم کاهش داده و به ۱.۱۶ میلیون بشکه در روز رسانده است.
پکن همچنان بزرگترین شریک تجاری غیرنفتی ایران باقی مانده است.
واشینگتنپست: جنگ ایران موازنه قدرت را به سود چین تغییر داده است
حمایت دیپلماتیک ادامه دارد
با این حال، دولت چین همچنان به حمایت دیپلماتیک از تهران ادامه داده است.
چین و روسیه با قطعنامههای اخیر مورد حمایت آمریکا در سازمان ملل درباره تنگه هرمز مخالفت کردند و گفتند که این اقدامات «یکجانبه» است و خطر تشدید بیشتر تنشها را افزایش میدهد.
فو کونگ، نماینده چین در سازمان ملل، گفت قطعنامه پیشنهادی «کمکی به حل بحران نمیکند» و زمانبندی و محتوای آن را نادرست دانست.
با در نظر گرفتن همه این فشارها، ایران همچنان برای پکن یک کارت راهبردی مهم در رقابت گستردهترش با غرب محسوب میشود و با وجود افزایش هزینههای اقتصادی، بعید است چین از رویکردی حمایت کند که منجر به شکست راهبردی تهران در برابر واشینگتن شود.
گزینههایی از بمباران گسترده تا عملیات زمینی علیه تاسیسات هستهای ایران روی میز قرار دارد. نیویورکتایمز گزارش داد که مقامهای دولت ترامپ طرحهایی برای تشدید عملیات نظامی علیه حکومت ایران تهیه کردهاند؛ اما رییسجمهوری آمریکا هنوز تصمیم نهایی را نگرفته است. به گفته مقامهای آمریکایی، همزمان تلاشهایی از سوی کشورهای مختلف برای دستیابی به توافقی انجام شده که ایران را به بازگشایی تنگه هرمز وادار کند و به ترامپ امکان دهد پایان درگیری را به عنوان یک پیروزی سیاسی معرفی کند.
با این حال، ترامپ پس از ترک پکن، پیشنهاد اخیر جمهوری اسلامی را برای حلوفصل بحران رد کرد و به خبرنگاران در هواپیمای ریاستجمهوری گفت: «آن را نگاه کردم و اگر جمله اولش را نپسندم، همانجا کنار میاندازم.»
ترامپ همچنین تایید کرد موضوع ایران را با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، مطرح کرده اما از او نخواسته برای اعمال فشار بر تهران اقدام کند. چین شریک راهبردی جمهوری اسلامی و یکی از اصلیترین دریافتکنندگان نفت عبوری از مسیر تنگه هرمز است.
آمریکا برای بازگشت «عملیات خشم حماسی» آماده میشود
به گزارش نیویورکتایمز، وزارت جنگ آمریکا در حال آمادهسازی برای احتمال ازسرگیری عملیات «خشم حماسی» است؛ عملیاتی که پس از اعلام آتشبس در ماه گذشته متوقف شد و اکنون ممکن است با نامی جدید از سر گرفته شود.
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، این هفته در کنگره گفت: «اگر لازم باشد، برنامهای برای تشدید اقدامات داریم.» او در عین حال افزود پنتاگون برای پایان عملیات و بازگرداندن بیش از ۵۰ هزار نیروی آمریکایی مستقر در خاورمیانه نیز برنامه دارد.
-
آمریکا به نقش احتمالی ایران در حملات سایبری به سامانه سوخت پمپبنزینها مظنون است
دو مقام خاورمیانهای به نیویورکتایمز گفتهاند آمریکا و اسرائیل بزرگترین سطح آمادهسازی نظامی از زمان آتشبس را برای احتمال ازسرگیری حملات علیه حکومت ایران آغاز کردهاند و این حملات ممکن است از هفته آینده شروع شود.
ترامپ نیز پیش از سفر به چین هشدار داده بود: «یا توافق میکنند یا نابود خواهند شد. در هر صورت، ما پیروز میشویم.»
گزینههای روی میز: از بمباران تا عملیات نیروهای ویژه در ایران
به نوشته این روزنامه، یکی از گزینههای مورد بررسی، بمباران گستردهتر اهداف نظامی و زیرساختی ایران است.
گزینه دیگر شامل اعزام نیروهای عملیات ویژه آمریکا برای دسترسی به مواد هستهای مدفون در عمق زمین، بهویژه در سایت هستهای اصفهان، میشود. مقامهای آمریکایی گفتهاند صدها نیروی ویژه از ماه مارس در منطقه مستقر شدهاند تا چنین گزینهای در صورت نیاز قابل اجرا باشد.
اما این عملیات به هزاران نیروی پشتیبانی نیاز خواهد داشت و احتمال درگیری مستقیم با نیروهای ایرانی را افزایش میدهد. مقامهای نظامی آمریکا اذعان کردهاند این سناریو با خطر بالای تلفات همراه است.
رسانه اسرائیلی از سفر رییس ستاد کل ارتش این کشور به امارات در جریان جنگ خبر داد
نیویورکتایمز همچنین نوشت حدود ۵ هزار تفنگدار دریایی و ۲ هزار چترباز از لشکر ۸۲ هوابرد آمریکا در منطقه حضور دارند و منتظر دستور هستند. این نیروها میتوانند برای تامین امنیت عملیات علیه سایتهای هستهای یا حتی تصرف جزیره خارک - مرکز مهم صادرات نفت ایران - مورد استفاده قرار گیرند؛ هرچند حفظ کنترل آن نیازمند نیروهای بیشتری خواهد بود.
قالیباف: برای همه گزینهها آمادهایم؛ غافلگیر خواهند شد
در واکنش به احتمال ازسرگیری درگیریها، محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، اعلام کرد: «نیروهای مسلح ما آمادهاند پاسخ شایستهای به هر تجاوزی بدهند… ما برای همه گزینهها آمادهایم؛ آنها غافلگیر خواهند شد.»
به گزارش نیویورکتایمز، هرگونه حمله جدید احتمالاً ادامه همان مسیر پیش از آتشبس ۱۸ فروردین خواهد بود؛ زمانی که ترامپ تهدید کرده بود در صورت باز نشدن مسیر عبور نفتکشها، «تمام تمدن ایران» را نابود خواهد کرد.
ترامپ همچنین گفته بود اگر تهران تنگه هرمز را باز نکند، آمریکا پلها و نیروگاههای برق ایران را هدف قرار خواهد داد. مقامهای آمریکایی مدعیاند این اهداف با فعالیتهای سپاه پاسداران مرتبط بودهاند؛ هرچند قوانین بینالمللی جنگ تخریب عمدی زیرساختهای غیرنظامی برای اعمال فشار سیاسی را ممنوع میدانند.
پنتاگون: بیش از ۵۰ هزار نیرو آماده بازگشت به جنگ هستند
ژنرال دن کین، رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا، این هفته به قانونگذاران گفت: «ما همچنان طیفی از گزینهها را برای رهبران غیرنظامی حفظ کردهایم.»
او جزئیات اقدامات احتمالی را اعلام نکرد، اما پیشتر گفته بود بیش از ۵۰ هزار نیروی آمریکایی، دو ناو هواپیمابر، بیش از ده ناوشکن و دهها هواپیمای جنگی همچنان آماده ازسرگیری عملیات گسترده علیه حکومت ایران هستند.
-
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
او هشدار داد: «هیچ دشمنی نباید خویشتنداری فعلی ما را با ضعف اراده اشتباه بگیرد.»
ارزیابی اطلاعاتی آمریکا: جمهوری اسلامی بخش زیادی از توان نظامی خود را بازیابی کرده است
با وجود حملات ماههای گذشته، مقامهای نظامی آمریکا در گفتوگو با نیویورکتایمز اذعان کردهاند دستیابی به پیروزی کامل دشوار خواهد بود.
به گفته آنان، آمریکا در هدف قرار دادن سایتهای موشکی، انبارهای مهمات سپاه و زیرساختهای نظامی موفق بوده، اما ارزیابیهای اطلاعاتی نشان میدهد حکومت ایران دوباره به بخش عمدهای از سایتهای موشکی، پرتابگرها و تاسیسات زیرزمینی خود دسترسی یافته است.
این روزنامه گزارش داد جمهوری اسلامی اکنون دسترسی عملیاتی به ۳۰ مورد از ۳۳ سایت موشکی خود در امتداد تنگه هرمز را بازیابی کرده؛ موضوعی که میتواند ناوهای جنگی آمریکا و نفتکشها را تهدید کند.
ترامپ میان فشار سیاسی داخلی و هدف مهار برنامه هستهای ایران
نیویورکتایمز مینویسد ترامپ اکنون با یک دوگانگی روبهرو است: جنگ به هزینهای سیاسی برای او تبدیل شده، اما او هنوز به هدفی که بارها اعلام کرده - جلوگیری دائمی از دستیابی ایران به سلاح هستهای - نرسیده است.
به همین دلیل، بازگشت ترامپ از چین ممکن است آغاز مرحلهای تازه در تصمیمگیری واشینگتن درباره ایران باشد؛ تصمیمی که میتواند مسیر بحران در خاورمیانه را بار دیگر به سمت تشدید درگیری نظامی سوق دهد.
به نوشته واینت، در حالی که ترامپ از «پیروزی» بر جمهوری اسلامی سخن میگوید، منتقدان معتقدند او نتوانسته حکومت ایران را وادار به عقبنشینی راهبردی کند و اکنون با افزایش هزینههای جنگ، فشار اقتصادی داخلی در معرض خطر از دست دادن جنگی قرار گرفته که شاید در آن چند پیروزی نظامی کسب کرده باشد.
واینت در تحلیلی به قلم اورلی آزولای نوشت ترامپ با تکرار مداوم روایت «پیروزی» تلاش میکند تصویر موفقیت کامل در جنگ با حکومت ایران را تثبیت کند، اما واقعیتهای میدانی و سیاسی نشان میدهد دستاوردهای نظامی آمریکا و اسرائیل هنوز به نتیجه سیاسی یا دیپلماتیک منجر نشده است.
این تحلیل استدلال میکند که ترامپ تصور میکرد حمله به ایران یک عملیات سریع خواهد بود که در نهایت او را به عنوان رهبر جهانی پیروز معرفی میکند؛ رییسجمهوری که جهان را از تهدید هستهای ایران نجات داده است. اما به نوشته واینت، این سناریو محقق نشده و جمهوری اسلامی نه تنها از مواضع خود عقب ننشسته، بلکه همچنان ظرفیتهای راهبردی مهمی را حفظ کرده است.
-
ترامپ به آمریکاییها: فشار اقتصادی را تحمل کنید؛ باید جلوی «گروهی دیوانه» را بگیریم
بر اساس این گزارش، ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا نشان میدهد برنامه هستهای ایران آسیب تعیینکنندهای ندیده و تهران همچنان بخش بزرگی از ذخایر موشکی و سامانههای پرتاب خود را حفظ کرده است. نویسنده میگوید [حکومت] ایران «حتی یک میلیمتر» از خواستههایش عقب ننشسته و آنچه «جام مقدس» این رویارویی توصیف میشود - ذخایر اورانیوم غنیشده - همچنان در اختیار جمهوری اسلامی باقی مانده است.
این تحلیل همچنین بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، را متهم میکند که سالها تهدید ایران را به ستون اصلی بقای سیاسی خود تبدیل کرده و اکنون نیز با هدایت آمریکا به سوی جنگ، در حال دنبال کردن اهدافی است که نه چشمانداز روشن دارند و نه پایان مشخص.
واینت مینویسد باراک اوباما نیز مخالف دستیابی [حکومت] ایران به سلاح هستهای بود، اما به جای جنگ، توافق هستهای را انتخاب کرد. به باور نویسنده، ترامپ قادر نیست توافقی بهتر از توافق دوران اوباما به دست آورد و درک کافی از روندهای ژئوپلیتیکی ندارد.
در بخش دیگری از این تحلیل آمده است که بحران تنگه هرمز، که اکنون به یکی از مهمترین محورهای تنش تبدیل شده، پیش از جنگ وجود نداشت اما با اقدامات [حکومت] ایران به ابزاری برای فشار و مطالبه امتیاز بدل شده است.
نویسنده همچنین هشدار میدهد که ادامه جنگ بیش از آنکه رهبران را تحت فشار قرار دهد، زندگی غیرنظامیان را در ایران، اسرائیل و کشورهای خلیج فارس تحت تاثیر قرار داده است؛ از ایرانیهایی که زیر بمباران و قطع برق زندگی میکنند تا اسرائیلیهایی که میان هشدارهای امنیتی و پناهگاهها گرفتار شدهاند.
به نوشته واینت، مخالفت عمومی در آمریکا با جنگ افزایش یافته و حتی از سطح مخالفتهای دوران جنگ ویتنام و عراق فراتر رفته است. همزمان، افزایش تورم و هزینههای زندگی فشار بیشتری بر خانوادههای آمریکایی وارد کرده است. این تحلیل به اظهارات اخیر ترامپ اشاره میکند که در پاسخ به نگرانی درباره وضعیت اقتصادی گفته بود: «حتی ذرهای برایم مهم نیست.» نکتهای که رییسجمهوری آمریکا در مصاحبه تازهاش با فاکسنیوز طرح آن را بخشی از پاسخش به پرسش خبرنگاران دانست که تقطیع شده پخش شده بود.
ترامپ در سفر چین از دستاوردهای اقتصادی گفت و پکن درباره ایران و تایوان هشدار داد
این تحلیل رفتار ترامپ را به «قماربازی وسواسی» تشبیه میکند که پس از از دست دادن سرمایه، همچنان به امید جبران، به بازی ادامه میدهد؛ استعارهای برای ادامه فشار نظامی بدون دستیابی به توافق سیاسی.
واینت همچنین سفر اخیر ترامپ به چین را نشانهای از تغییر موازنه توصیف میکند و مینویسد رییسجمهوری آمریکا در حالی وارد پکن شد که بیش از گذشته به همکاری چین نیاز دارد؛ بهویژه در موضوع ایران. به گفته نویسنده، ترامپ در دیدار با مقامهای چینی نه مساله حقوق بشر را برجسته کرد و نه درباره تایوان موضع تهاجمی گرفت؛ موضوعی که به تعبیر تحلیلگر نشاندهنده محدود شدن گزینههای واشینگتن است.
این تحلیل در جمعبندی تاکید میکند جنگها با توافقهای دیپلماتیک پایان مییابند و در نبود دیپلماسی، هزینههای انسانی و سیاسی جنگ بیثمر خواهد بود. نویسنده نتیجه میگیرد: «ترامپ شاید چند نبرد را برده باشد، اما جنگ را باخته است» و اکنون یا باید به سمت دیپلماسی همراه با واقعبینی حرکت کند یا خطر ورود به مسیر «ویرانی» را بپذیرد.
او تاکید کرد: «متاسفم که این فشار را تحمل میکنید، اما باید جلوی این گروه بسیار دیوانه را بگیریم.»
رییسجمهوری آمریکا، در گفتوگو با فاکسنیوز گفت شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، برای کمک به حل بحران ایران و بازگشایی تنگه هرمز اعلام آمادگی کرده، اما تاکید کرد واشینگتن «به کمک نیاز ندارد.»
ترامپ گفت چین «۴۰ درصد نفت خود» را از منطقه تنگه هرمز دریافت میکند و افزود: «اگر او بخواهد کمک کند، عالی است. اما ما به کمک نیاز نداریم. مشکل کمک این است که وقتی کسی به شما کمک میکند، همیشه در مقابل چیزی میخواهد.»
رییسجمهوری آمریکا در بخش دیگری از این مصاحبه گفت حکومت ایران از نظر نظامی بهشدت آسیب دیده و بار دیگر تاکید کرد: «آنها دیگر نیروی دریایی ندارند. نیروی هوایی ندارند. همهچیز نابود شده است. نیروی هواییشان از بین رفته است.»
او با اشاره به توان دریایی حکومت ایران گفت: «آنها ۱۵۹ کشتی داشتند. همهشان حالا کف دریا هستند.» ترامپ همچنین گفت کشتیهای مینگذار ایران «همه از بین رفتهاند» و افزود قایقهای تندرو باقیمانده نیز «مثل قاچاقچیان مواد مخدر» هدف قرار میگیرند.
-
آمریکا به نقش احتمالی ایران در حملات سایبری به سامانه سوخت پمپبنزینها مظنون است
ترامپ در پاسخ به سخنان وزیر امور خارجه حکومت ایران درباره عبور کشتیها از تنگه هرمز گفت [حکومت] ایران از تنگه بهعنوان «سلاح» استفاده کرده، اما «با من این کار را نمیکند.» او تاکید کرد: «تنگه باز خواهد شد. آنها سلاح هستهای نخواهند داشت و دنیا ادامه خواهد یافت.»
رییسجمهوری آمریکا گفت به درخواست مقامهایی از پاکستان، مرحله نهایی عملیات علیه ایران را متوقف کرده است. او گفت: «آنها گفتند: میتوانید متوقف شوید؟ ما قرار است به توافق برسیم. و واقعاً چارچوب یک توافق را داشتیم؛ بدون برنامه هستهای.»
ترامپ در ادامه تاکید کرد تهران پذیرفته بود مواد باقیمانده از برنامه هستهای خود را تحویل دهد، اما بعد از هر توافق عقبنشینی کرده است. او گفت: «هر بار توافق میکنند، روز بعد انگار میگویند چنین گفتوگویی نداشتهایم. این حدود پنج بار اتفاق افتاده است. مشکلی در آنها وجود دارد. واقعاً دیوانهاند. و به همین دلیل نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند.»
رییسجمهوری آمریکا در بخش دیگری از مصاحبه، در پاسخ به این پرسش که آیا توان و مقاومت حکومت ایران را دستکم گرفته، گفت: «هیچچیز را دستکم نگرفتم. ما بهشدت به آنها ضربه زدیم.»
ترامپ تاکید کرد آمریکا عمداً بخشی از زیرساختهای ایران را هدف قرار نداده است و افزود: «پلهایشان را باقی گذاشتیم. زیرساخت برقشان را باقی گذاشتیم. میتوانیم همه آن را در دو روز نابود کنیم؛ همهچیز.» او گفت به تاسیسات نفتی و برخی زیرساختها در خارک حمله نشده، زیرا آسیب به آنها میتوانست موجب از بین رفتن نفت شود.
رییسجمهوری آمریکا درباره وضعیت مذاکرات با جمهوری اسلامی گفت افرادی که آمریکا با آنها در حال گفتوگو است، به گفته او «منطقی» به نظر میرسند، اما توان یا آمادگی لازم برای تصمیمگیری ندارند.
ترامپ در پاسخ به این پرسش که آمریکا در حال حاضر با چه کسانی در ایران طرف است، گفت: «با افرادی طرف هستیم که فکر میکنم منطقی هستند، اما از توافق میترسند. نمیدانند چطور توافق کنند. قبلاً در چنین موقعیتی نبودهاند.»
در میانه تنشها با تهران، ابوظبی روابط دفاعی و انرژی خود با هند را گسترش میدهد
او در پاسخ به این سوال که آیا تا زمان دستیابی به توافق صبر خواهد کرد، تاکید کرد: «من کاری را انجام میدهم که درست باشد. باید کار درست را انجام دهم.»
او همچنین گفت مقامهای ایرانی به او گفتهاند محل نگهداری مواد هستهای بهشدت هدف قرار گرفته و «کوه گرانیتی» روی آن فرو ریخته است. ترامپ افزود: «آنها گفتند فقط دو کشور میتوانند به آن دسترسی پیدا کنند؛ ما و چین. گفتند خودشان توانایی دسترسی ندارند چون کاملاً نابود شده است.»
ترامپ بار دیگر گفت هدف اصلی او جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای است. او گفت: «نمیتوان اجازه داد ایران سلاح هستهای داشته باشد. آنها از آن علیه ما استفاده خواهند کرد. اول اسرائیل را نابود میکنند، بعد خاورمیانه را، بعد اروپا را.»
او درباره افزایش قیمت سوخت در آمریکا گفت فشار اقتصادی ناشی از بحران کوتاهمدت خواهد بود و افزود: «وقتی مردم توضیح کامل را میشنوند، همه موافق میشوند. این یک درد کوتاهمدت خواهد بود.» ترامپ گفت پس از پایان بحران، قیمت انرژی «مثل سنگ سقوط خواهد کرد.»
رییسجمهوری آمریکا در پاسخ به نگرانیها درباره افزایش فشار اقتصادی بر خانوادههای آمریکایی در پی جنگ با ایران و رشد هزینهها، گفت شهروندان باید این فشارها را تحمل کنند زیرا به گفته او هدف، مقابله با تهدیدی بزرگتر است.
ترامپ در واکنش به این موضوع که برخی آمریکاییها افزایش هزینهها و بدبینی اقتصادی را احساس میکنند، گفت: «باید تحمل کنند و باور داشته باشند که ما آنها را به نقطه بهتری میرسانیم. اما من باید کار درست را انجام دهم.»
-
ترامپ در سفر چین از دستاوردهای اقتصادی گفت و پکن درباره ایران و تایوان هشدار داد
او با اشاره به عملکرد بازارهای مالی آمریکا افزود: «ما به ۵۰ هزار واحد در داوجونز رسیدیم؛ قرار نبود تا پنج یا شش سال دیگر به این سطح برسیم. من در سال اول به آن رسیدم. به ۷ هزار واحد در شاخص S&P رسیدیم؛ حتی کمتر کسی فکر میکرد ممکن باشد. حسابهای بازنشستگی به بالاترین سطح تاریخ رسیدهاند.»
ترامپ در ادامه، فشارهای اقتصادی ناشی از بحران را با ضرورت مقابله با جمهوری اسلامی مرتبط دانست و گفت: «به مردم گفتم متاسفم که این فشار را تحمل میکنید، اما باید جلوی این گروه بسیار دیوانه را بگیریم.»
رییسجمهوری آمریکا همچنین گفت کشتیهای حامل نفت ایران که چین در روزهای اخیر خارج کرده، با اجازه واشینگتن حرکت کردهاند. او گفت: «ما اجازه دادیم این اتفاق بیفتد.»
ترامپ در پایان در پاسخ به این پرسش که آیا حکومت ایران در نهایت عقبنشینی خواهد کرد گفت: «بله، قطعاً. هیچ شکی ندارم.»
تامی پیگوت، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، گفت: «توقف درگیریها از ۱۶ آوریل به مدت ۴۵ روز تمدید میشود تا امکان پیشرفت بیشتر فراهم شود.»
وزارت امور خارجه آمریکا مذاکرات اسرائیل و لبنان را که در روزهای پنجشنبه و جمعه در واشینگتن برگزار شد، «بسیار سازنده» خواند و اعلام کرد دو طرف در تاریخهای دوم و سوم ژوئن بار دیگر مذاکرات را از سر خواهند گرفت.
سفیر اسرائیل در واشینگتن اعلام کرد پس از دو روز مذاکره با مقامهای لبنانی و آمریکایی، اکنون منتظر مراحل بعدی گفتوگوها است.
او گفت مذاکرات صلح «صریح و سازنده» بوده و قرار است در دو مسیر امنیتی و سیاسی ادامه پیدا کند.
لبنان از آمریکا خواست برای توقف حملات اسرائیل به این کشور فشار بیاورد
بهگفته سفیر اسرائیل، روند مذاکرات با فراز و نشیب همراه خواهد بود، اما احتمال موفقیت آن بالا است.
او تاکید کرد امنیت شهروندان و نیروهای نظامی اسرائیل در تمام مراحل مذاکرات در اولویت قرار دارد.
گفتوگوهای این هفته سومین دیدار طرفین از زمانی بود که اسرائیل پس از شلیک موشک از سوی حزبالله در دوم مارس، سه روز پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، حملات هوایی خود به لبنان را تشدید کرد. اسرائیل ماه گذشته نیز تهاجم زمینی خود را در جنوب لبنان گسترش داده بود.
جنگ اسرائیل در لبنان که همزمان با درگیری آمریکا و جمهوری اسلامی جریان دارد، از زمان اعلام آتشبس از سوی ترامپ در ۲۷ فروردین ادامه داشته، هرچند از آن زمان درگیریها عمدتا به جنوب لبنان محدود شده است.
آتشبس در آستانه فروپاشی؛ نعیم قاسم خلع سلاح حزبالله را رد و بر نبرد با اسرائیل تاکید کرد
پیشتر، دفتر ریاستجمهوری لبنان دوشنبه ۲۱ اردیبهشت اعلام کرد جوزف عون، رییسجمهوری این کشور، از ایالات متحده خواسته است اسرائیل را برای توقف حملات، پایبندی به آتشبس و خودداری از تخریب خانهها در جنوب لبنان تحت فشار قرار دهد.
دفتر ریاستجمهوری لبنان در بیانیهای اعلام کرد که عون در دیدار با میشل عیسی، سفیر آمریکا در لبنان، بر «ضرورت فشار بر اسرائیل برای توقف آتش و عملیات نظامی و همچنین تخریب و خانهها با بولدوزر» تاکید کرد.
بر اساس این بیانیه، عون و عیسی همچنین «تحولات مرتبط» با دور سوم مذاکراتی را که قرار است در واشینگتن میان نمایندگان دولتهای لبنان و اسرائیل برگزار شود، بررسی کردند.
آمریکا ماه گذشته میلادی میزبان دو دور مذاکرات میان سفیران اسرائیل و لبنان در واشینگتن بود. این مذاکرات، بالاترین سطح تماس میان دو کشور در دهههای اخیر محسوب میشود.
بهگفته این مقامها، او به اتهام برنامهریزی برای حمله به اماکن یهودی در ایالات متحده، از جمله یک کنیسه در شهر نیویورک، تحت پیگرد قرار گرفته است.
مقامهای آمریکایی اعلام کردند او در خارج از خاک ایالات متحده به بازداشت نیروهای آمریکایی درآمد و سپس به آمریکا منتقل شد؛ جایی که در برابر یک قاضی فدرال حاضر شد و تا زمان برگزاری دادگاه، حکم بازداشت او صادر شد. شبکه خبری ایبیسی نیوز گزارش داد که او در ترکیه بازداشت و سپس به مقامهای آمریکایی تحویل داده شده است.
الیزابت تسورکوف، پژوهشگر روسی-اسرائیلی که در مارس ۲۰۲۳ هنگام انجام تحقیقات دکترا در عراق توسط این گروه گروگان گرفته شده بود، در واکنش به بازداشت و انتقال او به آمریکا در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «او فکر میکرد سفر به خارج از منطقه عراق و ایران ایده خوبی است. او بازداشت شده و به آمریکا منتقل شده است.»
تسورکوف به مدت ۹۰۳ روز گروگان گروه کتائب حزبالله گروگان بود و در سپتامبر ۲۰۲۵ آزاد شد.
بر اساس شکایتی کیفری که جمعه ۲۵ اردیبهشت علنی شد، محمد باقر سعد داوود الساعدی متهم است که از اواخر فوریه تاکنون دستکم ۱۸ حمله در اروپا و کانادا را در واکنش به حملات آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی برنامهریزی کرده است.
آمریکا برای اطلاعات درباره رهبر گروه «کتائب سیدالشهدا» ۱۰ میلیون دلار جایزه تعیین کرد
طبق این شکایت، ساعدی یکی از فرماندهان کتائب حزبالله است؛ گروهی شبهنظامی در عراق که بهعنوان نیروی نیابتی سپاه پاسداران عمل میکند و به تهران در گسترش نفوذ خود در منطقه، از جمله از طریق حمله به نیروهای آمریکایی و اهداف دیپلماتیک، کمک کرده است.
در این شکایت آمده است که ساعدی قصد داشته آمریکاییها و یهودیان را در لسآنجلس و نیویورک به قتل برساند و برنامهریزی برای حمله به یک کنیسه در نیویورک را آغاز کرده بود.
در شکایت آمده است که ساعدی و همدستانش دستکم ۱۸ حمله تروریستی در اروپا و دو حمله دیگر در کانادا را برنامهریزی و هماهنگ کردهاند و مسئولیت آنها را بر عهده گرفتهاند. همچنین او متهم شده که دیگران را برای انجام حملات در داخل آمریکا، از جمله در نیویورک، هدایت و هماهنگ کرده است.
در کیفرخواست همچنین گفته شده که او بهعنوان یکی از رهبران کتائب حزبالله، قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران را میشناخت. سلیمانی در سال ۲۰۲۰ در حمله نظامی آمریکا کشته شد.
دولت آمریکا همچنین اعلام کرده که ساعدی با ابومهدی المهندس، رهبر وقت کتائب حزبالله که او نیز در همان حمله سال ۲۰۲۰ کشته شد، همکاری نزدیک داشته است.
آمریکا رهبران چهار گروه عراقی مورد حمایت جمهوری اسلامی را تحریم کرد
کتائب حزبالله به حمله به پایگاههای ارتش آمریکا در عراق و سوریه متهم شده و از سوی ایالات متحده بهعنوان یک سازمان تروریستی خارجی شناخته میشود. این گروه مدتها یکی از مهمترین اجزای شبکه نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی در منطقه بوده است.
کتائب حزبالله که پس از حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳ شکل گرفت، به یکی از مهمترین گروههای تشکیلدهنده نیروهای موسوم به بسیج مردمی تبدیل شد؛ ائتلافی از گروههای شبهنظامی که بعدها در ساختار امنیتی عراق ادغام شد.
با وجود این، مقامهای آمریکایی میگویند این گروه همچنان بهطور نزدیک از سپاه پاسداران دستور میگیرد و در پیشبرد نفوذ منطقهای تهران،از جمله از طریق حمله به نیروهای آمریکایی و اهداف دیپلماتیک، نقش دارد.
وزارت خارجه آمریکا: یکی از ربایندگان خبرنگار آمریکایی با کتائب حزبالله مرتبط است
دامنه فعالیت این گروه فراتر از خاورمیانه چندان روشن نیست و سابقه مستندی از عملیاتهای گسترده جهانی ندارد. در مقایسه با برخی دیگر از متحدان جمهوری اسلامی، از جمله حزبالله لبنان و حماس در غزه، کتائب حزبالله در جنگهای دو سال گذشته در خاورمیانه تا حد زیادی دستنخورده باقی مانده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در ماه مارس اعلام کرد که این گروه یک خبرنگار آمریکایی به نام شلی کیتلسون را در بغداد ربوده و بعدا آزاد کرده است.
وزارت امور خارجه هند، جمعه ۲۵اردیبهشت، افزود که دو کشور در جریان این سفر، همچنین توافقنامههایی درباره ذخایر راهبردی نفت و تأمین گاز نفتی مایع (الپیجی) امضا کردهاند.
در بیانیه وزارت امور خارجه هند آمده است: «دو طرف بر تعمیق همکاریهای صنعتی دفاعی و همکاری در زمینه نوآوری و فناوری پیشرفته، آموزش، رزمایشها، امنیت دریایی، دفاع سایبری، ارتباطات امن و تبادل اطلاعات توافق کردهاند.»
پیش از این سفر، منابع هندی به رویترز گفته بودند که مودی احتمالا درباره قراردادهای بلندمدت تامین انرژی گفتوگو خواهد کرد و همچنین بهدنبال جلب حمایت برای گسترش ذخایر راهبردی نفت هند خواهد بود.
-
رسانه اسرائیلی از سفر رییس ستاد کل ارتش این کشور به امارات در جریان جنگ خبر داد
تقویت روابط دفاعی و انرژی امارات و هند در شرایطی صورت میگیرد که در جریان جنگ اخیر، روابط تهران و ابوظبی به شدت تیره شد و جمهوری اسلامی حملات پهپادی و موشکی را علیه تاسیسات نفت و انرژی امارات انجام داد.
همچنین روزنامه والاستریت ژٰورنال ۲۱ اردیبهشت بهنقل از منابع آگاه خبر داد که امارات متحده عربی بهطور مخفیانه حملاتی علیه جمهوری اسلامی انجام و در یکی از این حملات در ماه آوریل پالایشگاه نفتی جزیره لاوان ایران را هدف قرار داده است.
در حالی که هند، امارات و جمهوری اسلامی عضو بریکس هستند، وزارت امور خارجه هند جمعه در پایان نشست سالانه وزیران امور خارجه این گروه در دهلی نو به جای انتشار بیانیه مشترک، بیانیهای به عنوان رییس نشست صادر کرد و اعلام کرد میان برخی اعضا درباره وضعیت خاورمیانه اختلاف نظر وجود دارد.
بسته شدن تنگه هرمز از سوی جمهوری اسلامی بازارهای جهانی انرژی را متلاطم و حملونقل و تجارت در سراسر منطقه را مختل کرده است.
تاثیر خروج امارات از اوپک بر کمک به هند
با تصمیم امارات برای خروج از اوپک در ماه گذشته، انتظار میرود ظرفیت تولید این کشور افزایش یابد و به واردکنندگانی مانند هند کمک کند.
طبق توافق نفتی اعلامشده در روز جمعه، احتمال افزایش ذخیرهسازی نفت خام شرکت دولتی نفت ابوظبی «ادنوک» در هند تا سقف ۳۰ میلیون بشکه وجود دارد. این شرکت در بیانیهای جداگانه اعلام کرد که این توافق همچنین امکان ذخیرهسازی نفت خام در فجیره امارات را بهعنوان بخشی از ذخایر راهبردی هند بررسی میکند.
شرکت «ادنوک» همچنین اعلام کرد که گسترش تامین و فرصتهای تجاری گاز نفتی مایع (الپیجی) با شرکت «ایندین اویل کورپوریشن» را بررسی خواهد کرد.
سلطان احمد الجابر، مدیرعامل و مدیر اجرایی «ادنوک»، گفت: «مقیاس و مسیر رشد هند، آن را به یکی از تعیینکنندهترین بازارهای انرژی عصر ما تبدیل کرده است. با شتاب گرفتن تقاضا همزمان با رشد سریع جمعیت، اهمیت مشارکت انرژی میان امارات و هند بیش از پیش حیاتی میشود.»
همزمان با تشدید تنش میان تهران و ابوظبی، امارات ظرفیت صادرات نفت خود را دو برابر میکند
نگاه امارات و هند به روابط نزدیک عربستان و پاکستان
امارات متحده عربی سومین شریک تجاری بزرگ هند است. دهلی نو و ابوظبی در ماه ژانویه قراردادی سه میلیارد دلاری برای خرید گاز طبیعی مایع (الانجی) امارات از سوی هند امضا کرده بودند. همچنین نامهای برای همکاری در جهت شکلگیری یک مشارکت راهبردی دفاعی میان دو کشور امضا شد.
این توافقها پس از آن صورت گرفت که پاکستان، رقیب دیرینه هند، سال گذشته توافق دفاعی متقابلی با عربستان سعودی امضا کرد.
پاکستان به میانجی اصلی میان واشینگتن و تهران برای پایان دادن به جنگی تبدیل شده که با حملات ایالات متحده و اسرائیل به جمهوری اسلامی در نهم اسفند آغاز شد. همچنین پاکستان برای تقویت دفاع عربستان سعودی پس از آنکه این کشور هدف صدها حمله موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی قرار گرفت، اقدام کرده است.
جنگ نمادها: چرا شکوفایی امارات برای جمهوری اسلامی غیرقابل تحمل است؟
ریاض ماه گذشته اعلام کرد که سه میلیارد دلار دیگر برای کمک به پاکستان در پوشش بازپرداخت بدهی اسلامآباد به امارات ارائه خواهد کرد.
وزارت امور خارجه هند همچنین جمعه از سرمایهگذاریهای پنج میلیارد دلاری امارات متحده عربی خبر داد و به توافقهای پیشین از جمله خرید ۶۰ درصد سهام بانک «آربیال» از سوی «امیراتس انبیدی» به ارزش سه میلیارد دلار در سال گذشته، و سرمایهگذاری یک میلیارد دلاری شرکت «آیاچسی» ابوظبی در پروژه «سمّان» اشاره کرد.
تایانی جمعه ۲۵ اردیبهشت در جریان جلسه پرسش و پاسخ در مجلس سنا، به پرسش مارکو لومباردو، سناتور حزب آزیونه، درباره مساله صدور اجازه اقامت در ایتالیا برای مخالفان جمهوری اسلامی در صورت عدم تمدید گذرنامه از سوی حکومت ایران پاسخ داد.
او تاکید کرد که دولت ایتالیا در حال بررسی راهحلهای عملی برای حمایت از شهروندان ایرانی مقیم این کشور است؛ بهویژه هزاران نفری که گذرنامههایشان منقضی شده یا بهزودی منقضی خواهد شد.
بهگفته او، وزارت کشور ایتالیا در حال ارزیابی پیامدهای حقوقی این مساله، هم در سطح پروندههای فردی و هم در چارچوب کلی قوانین موجود، با هدف یافتن راهحلی سریع و موثر است.
بررسی تمدید مجوز اقامت ایرانیان
تایانی همچنین اعلام کرد که به تمام دفاتر امنیت عمومی در سراسر کشور دستور داده شده درخواستهای تمدید مجوز اقامت ایرانیان را بهصورت موردی بررسی کنند و در عین حال امنیت همه شهروندان ساکن ایتالیا، چه ایرانی و چه غیرایرانی، تضمین شود.
او با محکوم کردن سرکوبهای جمهوری اسلامی گفت که حکومت ایران همچنان همان حکومتی است که اعتراضات مسالمتآمیز مردم، بهویژه جوانان، را با خشونت سرکوب کرده است و امروز نیز این روند با اعدام مخالفان ادامه دارد.
تایانی تاکید کرد که همانگونه که با مجازات اعدام در هر کشوری مخالف است، با اجرای آن در ایران نیز مخالف است.
وزیر امور خارجه ایتالیا همچنین از قصد دولت برای مطرح کردن این موضوع در سطح اتحادیه اروپا خبر داد تا حمایت از ایرانیانی که ناچار به فرار از سرکوب شدهاند، تقویت شود.
پیشتر دولت کانادا در بیانیهای اعلام کرد که برخی از تدابیر ویژه برای حمایت موقت از اتباع ایرانی را تمدید میکند.
بر اساس این اقدامات، افرادی که دارای مجوز کار معتبر صادرشده در تاریخ ۲۸ فوریه سال گذشته میلادی یا پیش از آن هستند، میتوانند برای تمدید آن درخواست دهند. این اقدامات تا ۳۱ مارس سال آینده میلادی اعتبار خواهند داشت و هزینههای استاندارد رسیدگی به درخواستها اعمال میشود.
۲۴ هزار ایرانی شاغل یا محصل در ایتالیا
لومباردو در پرسش خود گفته بود: «ما وظیفه داریم از این افراد محافظت کنیم و امنیت شهروندان ایرانی مقیم ایتالیا را که در فعالیتهای عمومی علیه رژیم شرکت میکنند، تامین کنیم. تعداد شهروندان ایرانی مقیم ایتالیا به دلایل تحصیلی و کاری ۲۴ هزار نفر است.»
او این پرسشها را مطرح کرد: «آیا درست است که در سفارتها و کنسولگریهای ایران، فهرستهای سیاه از ایرانیانی وجود دارد که به فعالیتهای ضد دولتی متهم شدهاند و تنها به این دلیل که آزادانه و با شجاعت مخالفت خود را با رژیم بیان میکنند، به عنوان "مزدوران داخلی" طبقهبندی میشوند؟آیا درست است که این افراد در معرض خطر عدم تمدید گذرنامههای خود قرار دارند و این موضوع خودشان و خانوادههایشان را در معرض تهدید، باجگیری یا خطر مرگ قرار میدهد؟»
دادگستری جمهوری اسلامی: حدود ۲ درصد ایرانیان خارج از کشور پرونده سیاسی و امنیتی دارند
مقامات قوه قضاییه جمهوری اسلامی در هفتههای اخیر از توقیف اموال دهها نفر از مخالفان حکومت خبر دادند.
پیشتر نیز دادستان کل کشور از دستور قضایی برای توقف تنظیم وکالتنامههای انتقال اموال ایرانیان خارج از کشور در سامانه «میخک» خبر داده بود.
غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، اواخر فروردین تاکید کرد در مصادره اموال «عناصر محکوم» نباید هیچ مماشاتی صورت گیرد و این روند باید با «دقت و سرعت» انجام شود.
بر اساس این گزارش، زمیر در این سفر با مقامهای اماراتی، از جمله محمد بن زاید آل نهیان، رییس این کشور، دیدار و گفتوگو کرده است.
این خبر پس از آن منتشر شده که دفتر نخستوزیری اسرائیل شامگاه چهارشنبه اعلام کرد نتانیاهو در اوج جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی، سفری مخفیانه به امارات متحده عربی داشته و با محمد بن زاید آل نهیان، رییس امارات، دیدار کرده است.
بر اساس بیانیه دفتر نتانیاهو، این سفر به یک «پیشرفت تاریخی» در روابط دو طرف منجر شده است. این دفتر جزئیات بیشتری درباره زمان دقیق سفر یا توافقهای احتمالی ارائه نکرد.
یک مقام ارشد امارات متحده عربی در گفتوگو با پایگاه خبری واینت اعلام کرد انتشار خبر سفر بنیامین نتانیاهو به این کشور در جریان جنگ ایران، نقض توافقات میان دو طرف بوده است.
او افزود دو طرف متعهد شده بودند این سفر محرمانه باقی بماند.
قبل از آن، با این حال، وزارت امور خارجه امارات متحده عربی با انتشار بیانیهای گزارشها درباره سفر نتانیاهو به ابوظبی را رد کرده و گفته بود ادعاها درباره «سفرهای اعلامنشده» بیاساس است.
تنش تازه میان تهران و ابوظبی بر سر اعلام سفر محرمانه نتانیاهو به امارات متحده عربی
بهگزارش خبرگزاری رویترز، وزارت امور خارجه امارات تاکید کرده بود هیچ سفر اعلامنشدهای از سوی نخستوزیر اسرائیل به این کشور انجام نشده است.
اما این تکذیب با واکنش چهرههای نزدیک به نتانیاهو روبهرو شد. زیو آگمون، سخنگوی وقت و رییس دفتر موقت نخستوزیر اسرائیل، در پیامی در فیسبوک نوشت که شخصا در این «سفر تاریخی» همراه نتانیاهو بوده است؛ سفری که به گفته او «تا امروز کاملا محرمانه» باقی مانده بود.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در واکنشی شدید امارات را به «همدستی با اسرائیل» متهم کرد و هشدار داد تهران این اقدامات را بیپاسخ نخواهد گذاشت.
عراقچی بامداد پنجشنبه در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت جمهوری اسلامی از سفر ادعایی نتانیاهو به ابوظبی اطلاع داشته و این موضوع پیشتر از سوی نهادهای امنیتی حکومت ایران به رهبران جمهوری اسلامی منتقل شده بود.
امارات متحده عربی و اسرائیل از زمان امضای «توافق ابراهیم» در سال ۲۰۲۰ روابط رسمی دیپلماتیک برقرار کردهاند، اما جنگ اخیر و افزایش تنشهای منطقهای، روابط کشورهای عربی با اسرائیل را با فشارهای تازهای مواجه کرده است.
منبع:ایران اینترنشنال