این خبرگزاری سه‌شنبه ۱۹ آبان گزارش داد ارزیابی‌های اطلاعاتی غربی از باقی ماندن بخش قابل‌توجهی از زرادخانه موشکی جمهوری اسلامی حکایت دارند. میزان کنونی تقریبا نصف ظرفیت تولید پیش از جنگ است، اما توان تهران برای حملات تلافی‌جویانه در صورت ازسرگیری درگیری‌ها را حفظ می‌کند.

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، سه‌شنبه در نشستی خبری بار دیگر بر موفقیت عملیات نظامی این کشور تاکید کرد و گفت بیش از ۸۰ درصد زیرساخت صنعتی هسته‌ای ایران نابود شده است.

با این حال، به نوشته بلومبرگ، اگرچه بخش عمده توان نظامی متعارف جمهوری اسلامی در حملات آمریکا و اسرائیل از بین رفته است، تهران همچنان توان تولید تسلیحات و حفظ بخشی از ظرفیت حملات موشکی خود را دارد.

جیم لمسون، پژوهشگر مهمان گروه مطالعات جنگ دانشگاه کینگز کالج لندن و تحلیلگر پیشین سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) در امور ایران و خاورمیانه، گفت ممکن است هزاران پرتابه تهاجمی از نوع شاهد نیز همچنان در زرادخانه جمهوری اسلامی باقی مانده باشد.

به گفته او، تعیین تعداد دقیق موشک‌های بالستیک و تسلیحات شاهد دشوار است، زیرا نه حجم واقعی ذخایر تسلیحاتی جمهوری اسلامی پیش از جنگ مشخص است و نه میزان موفقیت آن در جایگزین کردن موشک‌هایی که شلیک شده یا در حملات آمریکا و اسرائیل از بین رفته‌اند.

• 

  اکسیوس: ترامپ ادامه فشار اقتصادی را به جنگ یا توافق با تهران ترجیح داده است

ازسرگیری تولید موشک با وجود تخریب کارخانه‌ها

برآورد تازه درباره تولید ماهانه ۵۰ موشک در شرایطی منتشر شده است که طی ماه‌های گذشته گزارش‌های متعددی از تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی تاسیسات آسیب‌دیده و ازسرگیری تولید تسلیحات حکایت داشت.

بلومبرگ ۱۷ مهر نیز گزارش داده بود جمهوری اسلامی توان تولید موشک و پهپاد و تجدید ذخایر تسلیحاتی خود را حفظ کرده است. کاخ سفید در آن زمان این ارزیابی را رد کرد و گفت زیرساخت‌های تولید تسلیحات جمهوری اسلامی نابود شده‌اند.

روزنامه وال‌استریت ژورنال در گزارشی که ۱۰ شهرویور منتشر شد، نوشته بود جمهوری اسلامی مونتاژ موشک‌های بالستیک سوخت مایع و سوخت جامد را با استفاده از قطعات ذخیره‌شده در تاسیسات زیرزمینی از سر گرفته است.

بر اساس این گزارش، حملات آمریکا و اسرائیل به کارخانه‌های تولید مواد شیمیایی مورد نیاز موشک‌های سوخت مایع و تجهیزات صنعتی ساخت سوخت جامد آسیب جدی وارد کرده بود، اما ذخایر قطعاتی مانند بدنه موشک، کلاهک و سامانه‌های هدایت و کنترل به تهران امکان می‌داد بخشی از موشک‌های جدید را مونتاژ کند.

• 

  وزیر خزانه‌داری آمریکا در پی تهدیدهای جمهوری اسلامی به پایگاه نظامی منتقل شد

لمسون نیز در گزارش تازه بلومبرگ تاکید کرد وجود ذخایر قطعات موشکی به جمهوری اسلامی امکان می‌دهد ساخت و مونتاژ تسلیحات را ادامه دهد، حتی اگر توان تولید انبوه آن بر اثر حملات هوایی به‌شدت تضعیف شده باشد.

با این حال، او هشدار داد برآوردهای علنی درباره میزان ذخایر کنونی جمهوری اسلامی اختلاف‌های چشمگیری با یکدیگر دارند، زیرا علاوه بر نامشخص بودن تعداد اولیه موشک‌ها، معلوم نیست تهران از زمان آغاز جنگ در ماه فوریه تاکنون دقیقا چند موشک جدید ساخته است.

تاسیسات زیرزمینی و تلاش برای بازسازی توان موشکی

در ماه‌های گذشته، بررسی تصاویر ماهواره‌ای نشانه‌هایی از بازسازی پایگاه‌های نظامی، بازگشایی ورودی تونل‌های آسیب‌دیده و ساخت تاسیسات زیرزمینی جدید در ایران را آشکار کرده است.

بی‌بی‌سی جهانی ۱۵ آبان گزارش داد تصاویر ماهواره‌ای از فعالیت‌های ساختمانی و حفاری‌های جدید در شماری از پایگاه‌های نظامی جمهوری اسلامی، از جمله مجموعه‌های موشکی شاهرود و گرمدره، حکایت دارند.

پیش‌تر نیز بررسی تصاویر ماهواره‌ای مراکز تولید موشک در پارچین، خجیر و شاهرود نشان داده بود بخش‌های مهمی از این تاسیسات همچنان آسیب‌دیده‌اند، اما فعالیت‌هایی برای بازسازی و توسعه مجموعه‌های زیرزمینی در جریان است.

کانال ۱۲ اسرائیل ۲۳ مهر گزارش داده بود کارخانه‌های اصلی تولید موشک جمهوری اسلامی در این مراکز عمدتا غیرفعال هستند و بازگرداندن آنها به ظرفیت پیش از جنگ به بازسازی گسترده و نصب تجهیزات تخصصی نیاز دارد.

این ارزیابی‌ها نشان می‌دهند که ادامه مونتاژ موشک با بازگشت کامل ظرفیت صنعتی تولید تسلیحات یکسان نیست.

هم‌زمان با انتشار گزارش تازه بلومبرگ، سپاه پاسداران سه‌شنبه ۱۹ آبان با انتشار تصاویری از آنچه «شهر موشکی» زیرزمینی جدید خواند، رونمایی کرد.

در ویدیویی که خبرگزاری فارس منتشر کرد، علی عبداللهی، رییس ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، خطاب به نیروهای حاضر در این تاسیسات گفت: «غافلگیری‌ها در جنگ آینده یکی پس از دیگری آشکار خواهد شد.»

هزاران موشک شلیک‌شده و چالش ذخایر رهگیر آمریکا

اسرائیل پیش از آغاز جنگ برآورد کرده بود جمهوری اسلامی حدود دو هزار و ۵۰۰ موشک بالستیک در اختیار دارد.

جیمز آدامز، رییس آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا، در ماه آوریل، حدود یک ماه پس از آغاز جنگ، به کنگره گفت تهران همچنان هزاران موشک و پهپاد تهاجمی یک‌طرفه در اختیار دارد.

ارزیابی‌های اطلاعاتی کشورهای غربی در ماه ژوئن نیز حاکی از آن بود که حدود سه‌چهارم ذخایر مهمات پیش از جنگ جمهوری اسلامی باقی مانده است.

بر اساس داده‌های بلومبرگ اکونومیکس، جمهوری اسلامی از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون بیش از چهار هزار و ۹۰۰ پرتابه تهاجمی ملخ‌دار از نوع شاهد و دست‌کم دو هزار و ۲۰۰ موشک بالستیک شلیک کرده است.

بلومبرگ نوشت یکی از چالش‌های مهم آمریکا در صورت ازسرگیری درگیری‌ها، تامین ذخایر موشک‌های رهگیر است.

بر اساس تحلیل بلومبرگ اکونومیکس، شلیک بیش از شش هزار سلاح از سوی جمهوری اسلامی به اهدافی در منطقه، موجب مصرف دست‌کم هزار فروند موشک رهگیر پاتریوت PAC-3 ساخت شرکت لاکهید مارتین شده است.

قیمت هر یک از این موشک‌ها حدود چهار میلیون دلار است و سالانه تنها ۶۵۰ فروند از آنها تولید می‌شود.

• 

  آمریکا ۳ شهروند عراقی و ایرانی مرتبط با سپاه را به مشارکت در ۲۰ حمله تروریستی متهم کرد

با وجود گزارش‌ها درباره کاهش ذخایر تسلیحاتی ایالات متحده، این کشور همچنان صدها هزار بمب هدایت‌شونده دقیق، هزاران موشک کروز تاماهاک و صدها موشک کروز رادارگریز JASSM در اختیار دارد، هرچند بخشی از این تجهیزات از ذخایر اختصاص‌یافته به مناطق دیگر جهان، از جمله هند-آرام و اروپا، تامین شده‌اند.

بکا واسر، مسئول بخش دفاعی بلومبرگ اکونومیکس، گفت تقابل نظامی آمریکا و جمهوری اسلامی هیچ‌گاه رقابتی مستقیم میان تعداد موشک‌های دو طرف نبوده است.

او افزود: «توان تسلیحاتی آمریکا بسیار بیشتر از ایران است، اما راهبرد ایران تنها به حفظ توانایی کافی برای ایجاد اختلال، تحمیل هزینه و دوام آوردن نیاز دارد.»

توان موشکی جمهوری اسلامی در سایه ادامه محاصره

گزارش تازه بلومبرگ در شرایطی منتشر شده است که دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، این هفته اعلام کرد ضرورتی برای انجام حملات نظامی بیشتر علیه جمهوری اسلامی نمی‌بیند.

با این حال، محاصره ایران همچنان برقرار است و فشار اقتصادی شدیدی بر تهران وارد کرده است. جمهوری اسلامی نیز به حملات علیه کشتی‌های تجاری ادامه داده است.

وب‌سایت آمریکایی اکسیوس نیز ۱۹ آبان گزارش داد دونالد ترامپ پس از بررسی گزینه‌های ازسرگیری جنگ یا توافق با جمهوری اسلامی، ادامه محاصره و فشار اقتصادی را برگزیده است.

به گفته این رسانه، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، سه‌شنبه ۱۹ آبان این راهبرد را در نشست گروه هفت تشریح کرد. رویترز نیز به نقل از منابع دیپلماتیک گزارش داد روبیو با «دیوانه» خواندن مقام‌های جمهوری اسلامی، تاکید کرد تحریم‌ها نتیجه داده‌اند و واشینگتن به تحمیل هزینه‌های اقتصادی «ویرانگر» ادامه می‌دهد.

در کنار تلاش برای بازسازی ظرفیت تولید داخلی، مقام‌های اطلاعاتی غربی گفته‌اند روسیه نیز تسلیحات تهاجمی در اختیار جمهوری اسلامی قرار می‌دهد، هرچند نوع و تعداد آنها مشخص نیست.

انکیت پاندا، پژوهشگر ارشد برنامه سیاست‌گذاری هسته‌ای بنیاد کارنگی برای صلح بین‌المللی، به بلومبرگ گفت جمهوری اسلامی احتمالا بخش قابل‌توجهی از توان پهپادی و موشکی خود را بازسازی کرده است.

او افزود با توجه به تلاش‌های دیپلماتیک منطقه‌ای، ممکن است تهران بر تحمیل هزینه به ایالات متحده و اسرائیل تمرکز کند.