تخمین هدررفت «یک‌سوم» از درآمدهای نفتی ایران
دالغا خاتین‌اوغلو

انتقال نفت به نفتکش‌های خارجی روی آب یکی از هزینه‌های دور زدن تحریم‌هاست
انتقال نفت به نفتکش‌های خارجی روی آب یکی از هزینه‌های دور زدن تحریم‌هاست
وزیر اقتصاد ایران می‌گوید ایران در هشت ماه اول سال جاری ۲۰ میلیارد دلار صادرات نفت، محصولات نفتی و گاز داشته و تراز تجاری کشور مثبتِ ۱۰ میلیارد دلار بوده است.
این اولین بار طی چند سال گذشته است که یک مقام رسمی جهوری اسلامی اطلاعاتی از درآمد صادرات نفت می‌دهد.
احسان خاندوزی، وزیر امور اقتصادی و دارایی، روز جمعه سوم آذر در تشریح وضعیت بازرگانی خارجی ایران گفت صادرات غیرنفتی کشور در هشت ماه سال جاری حدود ۳۲ میلیارد دلار و واردات کشور ۴۲ میلیارد دلار بوده؛ اما با احتساب مجموع صادرات نفتی و غیرنفتی تراز تجاری کشور مثبت ۱۰ میلیارد دلار بوده است.
بدین ترتیب، خالص درآمد صادراتی ایران از محل کالاهای نفتی شامل نفت خام، محصولات نفتی و گاز در دورهٔ یادشده تنها ۲۰ میلیارد دلار بوده است.
براساس آمارهای شرکت اطلاعات کالا، کپلر، که با آمارهای شرکت اطلاعات انرژی، وُرتکسا، نیز همخوانی دارد، ایران در هشت ماه اول سال جاری، ۱۴۰۲، به‌طور متوسط روزانه یک میلیون و ۱۴۰ هزار بشکه صادرات نفت خام و میعانات گازی داشته است. آمارهای اوپک نشان می‌دهد قیمت نفت صادراتی ایران در این دوره حدود ۷۸ دلار بوده است.
گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس درباره تحقق بودجه نفتی چهار ماهه امسال نیز نشان می‌دهد یک سوم درآمدهای نفتی ایران در روند دور زدن تحریم‌ها از بین می‌رود.
آخرین گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس که ابتدای آبان منتشر شد، نشان می‌دهد تنها ۴۸ درصد از بودجه نفتی کشور (شامل صادرات و فروش داخلی) در چهار ماه ابتدایی امسال محقق شده است. این گزارش اشاره‌ای به تحقق بودجه صادرات نفت نکرده، اما گفته است درآمدهای فروش داخلی هشت درصد بیشتر از انتظارات بودجه‌ای بوده است.
بدین ترتیب، درآمد فروش خارجی نفت خام ایران در بهترین حالت زیر ۴۵ درصد تحقق یافته، در حالی که با توجه به حجم صادرات و قیمت نفت ایران در چهار ماه سال ۱۴۰۲، می‌بایست حداقل ۷۸ درصد از بودجه صادرات نفتی کشور محقق می‌شد.
پیشتر خبرگزاری‌های رویترز و بلومبرگ از تخفیف ۱۲ تا ۱۵ درصدی ایران به پالایشگاه‌های نفتی چین برای خرید نفت جمهوری اسلامی خبر داده بودند؛ اما ایران غیر از این، هزینه دور زدن تحریم‌ها از طریق عملیات انتقال محموله‌های نفتی در دل اقیانوس‌ها به نفتکشی دیگر برای پنهان کردن مبدأ نفت، همچنین استفاده از دلال‌های منطقه‌ای و مالزی برای تغییر برَند و مالکیت نفت ایران را نیز دارد.

منبع:رادیو فردا