چگونگی پولشویی در بانک گردشگری
امیرعلی الهی مهر
به نام خداوند رنگین کمان
هدف از تقریر این مقاله روشنگری برای مردم عزیز کشوری است که همه ما برای آزادی و فردایی بهتر برای آن تلاش می کنیم اینکه بدانند سرمایه شان چگونه غارت می شود کشوری که قریب به 90 درصد مردم آن زیر خط بقا هستند و به صورت سیستماتیک فقر در آن رواج یافته است همانطور که می دانید توزيع ناعادلانه ثروت از عوامل بروز فقر در جامعه است، وقتي ثروت ها به صورت ناعادلانه در سطح جامعه توزيع شود، افراد فقير هر روز ضعيف تر و افراد غني نيز هر روز ثروتمندتر مي شوند و اين مساله بر شكاف بين فقرا و اغنيا مي افزايد.
وقتي انحصار ثروت در دست توانگران و ثروتمندان باشد جامعه وضعيت ناپايداري پيدا مي كند بطوري كه ثروت در دست يك عده معدودي از جامعه قرار مي گيرد و اين افراد مي توانند جامعه را به هر سمتي سوق دهند. در اين شرايط جامعه در صورتي به توليد، توسعه و رشد اشتغال گام بر خواهد داشت كه ثروتمندان جامعه بخواهند اما معمولا براي ورود به چنين عرصه اي آنان كمتر از خود تمايل نشان مي دهند.
جامعه اي كه با مساله فقر روبرو است قطعا افراد آن از نظر جسمي و روحي با تهديدهاي مختلفي روبرو خواهند بود و هرگز نمي توانند يك جامعه سالم را بنا نهند. بايد براي ريشه كني فقر بيشتر فقرا مورد توجه قرار گيرند. فرياد فقرا در جامعه كمتر شنيده مي شود و همين حالا روشنفكران، روزنامه نگاران و رسانه ها صداي فقرا هستند و شايد در خيلي از موارد اصل مطلب را انتقال ندهند بنابراين بايد شرايطي در جامعه مهيا شود كه بطور مستقيم فقرا بتوانند صداي خود را به گوش ديگران برسانند. اين نخستين گام براي رفع مساله فقر در جامعه است.
جامعه ای که دارای فقر مالی باشد، بدون هیچ شک و شبهه ای دارای کاهش فرهنگ، سیاست، اقتصاد، پیشرفت علمی و ... میباشد.چنین جامعه ای مصرفی است و حالت عقب ماندگی خاصی دارد.
در چنین جامعه ای بدون شک و به یقین استعدادهایی نهفته است که در صورت حمایت مالی، به یقین تأثیر بسیار شگرفی در جامعه ایجاد میکنند.
یکی از عوامل این انحصار ثروت و ایجاد بیشتر شکاف طبقاتی در جمهوری اسلامی بانکها هستند که در این مقاله سعی می شود یکی از راههای خروج سرمایه مردم که به عنوان سپرده نزد بانکهاست به اختصار توضیح داده شود.یکی از این بانکها بانک گردشگری است.
بانک گردشگری از ۷ دیماه ۱۳۸۹ توسط مهدی جهانگیری، برادر اسحاق جهانگیری تأسیس و بنیانگذاری شد. بانک گردشگری با سرمایه اولیه ۲۰۰ میلیارد تومان مجوز فعالیت خود را از بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران کسب کرد. فعالیت این بانک با بانکهای دیگر تفاوتی ندارد و تنها قرار بود توجه ویژهتری به گردشگری داشته باشد طی چند مرحله سرمایه بانک به ۱500 میلیارد تومان افزایش یافتهاست. وسرمایه خود را تا حد قانونی افزایش داد. تا سال ۱۳۹۹، شمار شعب این بانک به ۱۰۰ رسیدهاست. مهدی جهانگیری برای سالهای زیادی از سهامداران اصلی این بانک بود . اکنون از مهمترین سهام داران آن میتوان به محمدرضا زنوزی مطلق که از بزرگترین سرمایهگذاران ایران می باشد اشاره کرد.محمد رضا زنوزی کسی است که باشگاه پر هوادار ترکتور سازی تبریز را که در اختیار سپاه پاسداران بود برای تامین منافع آنها و دلیل بدنامی سپاه خریداری کرد.
فعالیتهای تجاری این بانک شباهت بسیاری با فعالیت سایر بانکها دارد، اما به اصطلاح توجه ویژه این بانک به صنعت گردشگری ایران، فعالیت آن را متمایز میکند.
سهام بانک در ۲ آذر ماه سال ۱۳۸۹ در شعب بانک پارسیان و شبکه کارگزاری فرابورسآغاز واگذار شد. ۶۰ درصد از سهام بانک توسط مؤسسان بانک تأمین شده و ۴۰ درصد مابقی نیز از طریق عرضه عمومی به مردم واگذار شد. این بانک توسط وزارت خزانهداری آمریکا در ۸ اکتبر ۲۰۲۰ تحریم شد
بانک گردشگری توسط وزارت خزانهداری آمریکا در ۸ اکتبر ۲۰۲۰ بهدلیل برنامه هستهای در لیست سیاه آمریکا قرار گرفت و تحریم شد.
پروژه هایی که بانک گردشگری در آنها سهیم است به شرح زیر است:
- میکا مال کیش
- توسعه سیاحان سرزمین ایرانیان(آیلند)
- سیتی سنتر اصفهان
- فدک مال اصفهان
- هتلهای فرودگاهی
- نگین افق نیایش
- هتل چهارستاره سیرجان
- ستاره بام کویر در شهر بافت
- کاروانسرای وکیل کرمان
- گرند هتل قزوین
- زیگورات سنتر سیرجان
پروژه سرزمین ایرانیان، بزرگترین شهرک تفریحی، ورزشی، گردشگری و اقامتی خاورمیانه در زمینی به مساحت 1400 هکتار و زیر بنایی بیش از 2,000,000 مترمربع، در 24 کاربری از قبیل مجموعه های دهکده دانش، سوارکاری، زمین گلف، چوگان، شهربازی و... در نزدیکترین منطقه ویژه اقتصادی با فاصله 35 کیلومتری از تهران در اتوبان ساوه در حال احداث می باشد.
سهامداران شرکت توسعه سیاحان اشخاص حقیقی و حقوقی هستند.لیست سهامداران به شرح زیر می باشد.
|
سهامدار |
تعداد سهام |
مبلغ سهام |
|
شرکت هولارجي |
1,650,000,000 |
1,650,000,000,000 |
|
سيد جواد موسوي |
726,299,985 |
726,299,985,000 |
|
جامد سازان آرمان |
449,999,994 |
449,999,994,000 |
|
سيداحمد موسوي |
99,000,000 |
99,000,000,000 |
|
فريده خاني |
38,700,000 |
38,700,000,000 |
|
فرهاد موسوي |
36,000,000 |
36,000,000,000 |
|
رقيه موسوي |
3 |
3,000 |
|
حسن عبدي |
3 |
3,000 |
|
ناهيد موسوي |
3 |
3,000 |
|
منير السادات موسوى |
3 |
3,000 |
|
الهام السادات موسوى |
3 |
3,000 |
|
بانک گردشگري |
3 |
3,000 |
|
آرمان سازه آرارات |
3 |
3,000 |
|
جمع |
3,000,000,000 |
3,000,000,000,000 |
توضیحات بالا برای درک بیشتر خوانندگان محترم این مقاله برای مطالبی که گفته خواهد شد لازم بود
بنده در اول سال 1398 در این شرکت در بخش رسیدگی به صورت وضعیتهای پیمانکاران استخدام شدم که با توجه به عدم دسترسی به مدارک و مستندات زیاد در جریان اتفاقاتی که در شرکت رخ میداد نبودم بعد از سه سال در ابتدای سال 1401 به دلیل نزدیک به 17 سال سابقه کاری که نزدیک به 7 سال آن در امور حسابرسی بود به سمت مدیر مالی شرکت منصوب شدم.
در این سالها توافقات پشت پرده مهدی جهانگیری و سپاه باعث شده بود که تعدادی از عوامل سپاه مانند برادرزاده حسین طائب رییس وقت اطلاعات سپاه به نام مهدی طائب و برادر دادستان سابق کشور و رییس فعلی دبوان عالی کشور حجتالاسلام منتظری ب نام حسین منتظری در شرکت سمت های صوری گرفته و حقوق بالا دریافت کنند.
در زمان کار حسابرسی سرپرست کار حسابرسی بانکهای خصوصی بزرگ مانند گردشگری،ایران زمین ، شهر و انصار بودم و آنجا با یک مدل از نحوه پولشویی آشنا شده ولی ضمن اعلام به بانک مرکزی به دلیل اینکه شکل قانونی حفظ میشد بانک مرکزی اقدام خاصی انجام نمیداد.
این مدل به این صورت بود که به یک شرکت تسهیلات کلان داده میشد و این تسهیلات بعد از چند بار تمدید بدون حتی پرداخت یک ریال بعد از چند سال نوع تسهیلات عوض میشد و پولی به بانک بازنمی گشت. طبیعتا این پرداخت از محل سپرده های مردم در بانک است.
اکنون بعد از آن تجربیات حسابرسی وارد بخش مالی یکی از همان شرکتهایی که تسهیلات فوق را اخذ میکرد شده بودم .
بانک گردشگری به دلیل رعایت بخشنامه مورخ 30/06/1398 بانک مرکزی قادر به خرید سهام شرکتها نمی باشد و بدین منظور مهدی جهانگیری یک شرکت به نام گروه مالی گردشگری تاسیس نموده که پولشویی های بانک توسط آن انجام می شود
ساختار سازمانی گروه مالی گردشگری
حوزه پولی و بانکی
- بانک گردشگری
- هلدینگ توسعه فناوری اطلاعات گردشگری ایران
- شرکت صرافی گردشگری
- شرکت سرمایهگذاری انبوه سازی پارس میکا کیش
- شرکت نگین افق نیایش
- شرکت لیزینگ گردشگری
- کارگزاری توسعه سهند
- بیمه آرمان
حوزه گردشگری
- شرکت سرمایهگذاری میراث فرهنگی و گردشگری ایران (سمگا)
- شرکت توسعه گردشگری آریا زیگورات
- شرکت توسعه مجتمعهای خدماتی و رفاهی پارس زیگورات
- شرکت تندیس تجارت باختر
- شرکت ستاره بام کویر
- موسسه مرکز مطالعات و تحقیقات شهرسازی و معماری ایران
- شرکت بهرهبرداری و تامین هتلهای رکسان
- شرکت فراگستر فدک اسپادان
- شرکت میراث هنر ماندگار
حوزه صنعت، معدن و انرژی
- شرکت گسترش صنایع و معادن ماهان
- شرکت مجتمع فولاد صنعت بناب
- شرکت گسترش فولاد شهریار (طرح توسعه)
- شرکت احیا استیل فولاد بافت
- شرکت توسعه فرآوری صنایع و معادن ماهان سیرجان
- شرکت گروه مهندسی صنعت نفت لاوان
- شرکت جمیل کرک بافت
- شرکت بازرگانی گردشگری دانا
حوزه اقتصادی
- شرکت اقتصادی نگین گردشگری ایرانیان
- شرکت توسعه سیاحان سرزمین ایرانیان (آیلند)
- شرکت پرستیژلند اصفهان
- شرکت کارت گردشگری پارس
حوزه منابع انسانی
- شرکت توسعه امید افق گردشگری
- شرکت کارسازان امید پردیس
- شرکت کارگزاری رسمی بیمه گردشگری
- شرکت حفاظتی مراقبتی ایمن گستر مرصاد
حوزه فناوری اطلاعات
شرکتهای مستقل
- شرکت سرمایهگذاری لقمان
- بنیاد نیکوکاری یاس فاطمهالنبی (س)
زیر مجموعه های شرکت توسعه سیاحان نیز به شرح زیر است:
|
شرح |
نام شخص وابسته |
نوع وابستگی |
مشمول ماده 129 |
|
|
شرکت های فرعی |
شرکت باشگاه پرواز سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
|
|
شرکت خودروشهر سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
||
|
شرکت دنياي ورزشهاي مفرح سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
||
|
شرکت سوارکاران سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
||
|
شرکت شهر ورزش سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
||
|
شرکت هتل زر سرزمين ايرانيان |
فرعی |
بله |
||
|
شرکتهای همگروه |
شرکت افرامولا سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
|
|
شرکت پارک آبي سرزمين پارس |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت چوگان بازان سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده اقامتي چوگان سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده اقامتي سنتي شرق در سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده اقامتي سنتي غرب در سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده اقامتي مديترانه اي در سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده المپيک سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده بازيهاي چمني سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده بين المللي اقامتي تاريخي سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده ساحلي سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده سکونتگاه سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده سلامت سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت دهکده نوانديشان معماري در سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت شهر بازي پرنشاط سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت ماشين کارت سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت مجموعه تپه نوردان سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
||
|
شرکت همه روز بازار سرزمين ايرانيان |
فرعی |
خیر |
این شرکت در شرکتهای مختلف تاسیس کردن شیوه ای است که عمده بانکها در حال انجام آن هستند یک از لوازم انجام پولشویی می باشد
لازم به توضیح است شرکتهای زیرمجموعه توسعه سیاحان قبل از ورود بانک گردشگری اشخاص حقیقی بودند اما بانک به جهت رعایت شکل قانونی کلیه سهام این شرکتها را به صورت ضربدری به یکدیگر منتقل نمود و نماینده آنها در هیات مدیره نیز اشخاصی بودند که به دلیل دریافت مبلغ ناچیزی به عنوان حق هیات مدیره این ریسک را می پذیرفتند که تعهدات شرکت را بپذیرند
پس از ارائه این توضیحات که جهت تنویر ذهن شما نیاز بود، به شرکت توسعه سیاحان سرزمین ایرانیان میرسیم که در مدتی که من آنجا سمت داشتم متوجه این موضوع شدم که تسهیلات پرداخت شده توسط بانک به شرکتهای زیر مجموعه توسعه سیاحان هیچ وقت تسویه نمیشود و پول به اشکال مختلف از شرکت خارج می گردد .قسمتی از تسهیلات پرداخت شده به شرکتهای زیرمجموعه توسعه سیاحان طبق جدول زیر می باشد
|
شرکت |
شماره تسهیلات |
مبلغ تسهیلات |
تاریخ اعطا تسهیلات |
|
نواندیشان معماری |
110-4003-636386-1 |
200,000,000,000 |
1398/08/14 |
|
نواندیشان معماری |
110-4003-636386-2 |
400,000,000,000 |
1398/10/04 |
|
المپیک |
110-4003-636382-1 |
200,000,000,000 |
1398/08/01 |
|
المپیک |
110-4003-636382-2 |
200,000,000,000 |
1399/02/29 |
|
المپیک |
110-4003-636382-3 |
800,000,000,000 |
1399/06/30 |
|
چوگان بازان |
110-4003-819097-1 |
1,200,000,000,000 |
1400/04/26 |
|
افرامولا |
110-4003-636337-1 |
200,000,000,000 |
1398/07/01 |
|
افرامولا |
110-4003-636337-2 |
700,000,000,000 |
1399/05/06 |
|
افرامولا |
110-4003-636337-3 |
1,000,000,000,000 |
1400/12/15 |
|
ماشین کارت |
110-4003-636399-1 |
200,000,000,000 |
1398/04/27 |
|
ماشین کارت |
110-4003-636399-2 |
200,000,000,000 |
1399/10/17 |
|
بازیهای چمنی |
110-4003-636311-1 |
200,000,000,000 |
1398/09/25 |
|
بازیهای چمنی |
110-4003-636311-2 |
400,000,000,000 |
1398/12/06 |
|
بازیهای چمنی |
110-4003-636311-3 |
600,000,000,000 |
1399/07/21 |
|
تپه نوردان |
110-4003-842244-2 |
400,000,000,000 |
1399/12/25 |
|
تپه نوردان |
110-4003-842244-2 |
300,000,000,000 |
1400/02/08 |
|
تپه نوردان |
110-4003-842244-3 |
90,000,000,000 |
1400/03/24 |
|
پارک آبی |
110-6003-168088-1 |
212,613,698,630 |
1397/12/28 |
|
پارک آبی |
110-6003-168088-2 |
391,479,452,055 |
1397/12/28 |
تسهیلات فوق تا کنون تسویه نشده است و به شکلی که توضیح داده خواهد شد ابتدا شکل آن عوض خواهد شد و در نهایت به صورت غیر نقدی تسویه می گردد. این تسهیلات ابتدا تا سه سال هر سال بدون پرداخت نقدی فقط با اضافه شدن بهره به اصل تسهیلات تمدید می گردد سپس نوع تسهیلات تغییر خواهد کرد به عنوان مثال از مشارکت مدنی به فروش اقساطی تبدیل خواهد شد که تسهیلات پرداخت شده به شرکت پارک آبی در جدول فوق از این مدل است پس از آن نیز این تسهیلات توسط یکی از شرکتهای دیگر گروه مالی به صورت صوری تسویه می گردد و با امضای قراردادی صوری فی مابین شرکت دریافت کننده تسهیلات و شرکت تسویه کننده تسهیلات سهام یکی از شرکتهای زیر مجموعه به شرکت تسویه کننده منتقل می شود و این روش ادامه دارد و خواهد داشت نمونه این مورد هم زمانی است که در سال 1396 شرکت توسعه سیاحان از بانک آینده و موسسه ملل تسهیلاتی به میزان 3 هزار و 160 میلیون ریال دریافت نمود که در این مورد دو نکته قابل ذکر است اول اینکه یکی از راههای بانکهای خصوصی برای پولشویی و اختلاس اهدای تسهیلات به یکدیگر از طریق شرکتهای زیر مجموعه خود است و دوم اینکه تسویه آن با شرکتهای دیگر زیر مجموعه بانکهاست مورد فوق نیز از این موارد است که شرکت توسعه سیاحان وام را اخذ کرده ولی شرکتهای گروه صنعتی ایرانیان پارتیان آرارات و هولارجی که از شرکتهای زیرمجموعه غیر مستقیم بانک هستند و یکی از آنها سهامدارتوسعه سیاحان هستند تسویه شده ولی شرکت توسعه سیاحان در قبال آن سهام شرکت زیرمجموعه خود را (شهر ورزش سررزمین ایرانیان ) به آنها منتقل می کند یاد ضرب المثل از این جیب به اون جیب شده است.
امیرعلی الهی مهر
کارشناس ارشد مدیریت مالی
منبع:پژواک ایران